Sheikh Abdul-Aziz ibn Baz u pyet per ceshtjen e atyre qe do te falen/justifikohen si rrjedhim I injorances rreth akides dhe fikhut . Ai u pergjigj:

El-Hamdulilah.

Te pretendosh se dikush eshte xhahil apo ta perdoresh kete si justifikim eshte nje ceshtje qe ka nevoje per shtjellim. Ne lidhje me ceshtjet qe jane sjelle nga Islami te cilat Rrasuli I ka shpjeguar dhe te cilat jane beret e qarta ne librin e Allahut dhe qe njihen gjeresisht tek masat muslimane ne ceshtje te tilla nuk pranohet pretendimi i xhahil-llekut sidomos ne ceshtjet qe kane te bejne me akiden dhe bazat e fese.

Allahu e dergoi te Derguarin e Tij tu mesoje njerezve fene e tyre dhe t’ua shpjegoje atyre ate dhe ai e percolli mesazhin qartesisht dhe I shpjegoi umetit qartesisht hakun dhe realitetin e fese se tyre. Ai shpjegoi gjithecka dhe dhe e la umetin me nje rruge te qarte qe eshte e dukeshme. Ne librin e Allahut gjendet udhezimi dhe drita. Nese disa njerez pretendojne se jane xhahile rreth ceshtjeve qe jane te njohura si pjese esenciale te fese dhe qe jane te njohura mire mes muslimaneve sikurse p.sh. te pretendosh se je xhahil rreth shirkut dhe adhurimit te tjeter vec Allahut apo te pretendosh se namazi nuk eshte obligim apo agjerimi ne muajin e Ramadanit nuk eshte obligim apo pagimi I zekates nuk eshte I detyrueshem ose kryerja e haxhit kur I ke mundesite nuk eshte I detyrueshem, ne keto dhe ceshtje te ngjashme me to pretendimi I xhahil-llekut eshte I papranueshem per ate qe jeton mes muslimaneve ngase keto jane ceshtje shume te njohura mes muslimaneve. Ato njihen se jane pjese esenciale te fese Islame dhe njihen gjeresisht tek muslimanet. Keshtu qe pretendimi I xhahil-llekut nuk pranohet.

Ky eshte rasti nese dikush pretendon se nuk e di se ajo qe mushrikinet bejne tek varret dhe idhujt eshte gabim kur ata u bejne dua te vdekurve, kerkojne ndihme prej tyre, u bejne kurban atyre dhe betohen per ta apo bejne kurbane per idhuj, yje, peme, apo gure. Ose kerkojne sherim apo ndihme prej armiqve te tyre nga te vdekurit apo idhujt apo xhinet, engjejt apo profetet. Te tera keto ceshtje jane ceshtje qe jane te mirenjohura si shirk I madh ne Islam.
Allahu e ka shpjeguar kete qartesisht ne librin e Tij dhe Rrasuli e ka shpjeguar po ashtu qartesisht. Ai qendroi ne Meke per 13 vite duke paralajmeruar njerezit rreth ketij shirku dhe po ashtu predikoi te njejtin mesaxh ne Medina per 10 vite duke u shpjeguar njerezve se eshte e detyrueshme per adhurimin e tyre qe te jete teresisht dhe sinqerisht I paster vetem per Allahun dhe duke u recituar atyre ajetet e Allahut sikurse:

" Zoti juaj ka urdheruar qe te mos adhuroni askend e asgje pos Tij" [ 17:23]

"Vetem Ty te adhurojme dhe vetem tek Ti ndihme kerkojme." [ 1:5]

"E ata nuk u urdheruan vec se te adhurojne Allahun ... ." [98:5]

"Adhuroni vetem Allahun duke e bere adhurimin te paster dhe vetem per Te. Vertete qe feja eshte vetem per Allahun." [39:2-3]

"Thuaj (o Muhamed) Namazi im, kurbani im, jeta dhe vdekja ime jane vetem per Allahun, Zotin e boteve. Ai s’ka partner. Me kete jam urdheruar dhe jam I pari I muslimaneve ." [6:162-163]

Dhe Allahu thote duke iu adresuar Rrasulit

"Vertete qe Net e kemi dhene Kewtharin. Prandaj falju Zotit tend dhe bej kurban... ." [ 108:1-2]

"Dhe xhamite jane vetem per Allahun. Pra mos adhuro askend e asgje me Allahun.” [72:18]

"E kush adhuron tjeter vec Allahut per te cilen ai s’ka prove, llogaria e tij eshte me Zotin e tij. Vertete qe kufaret nuk do jene te sukseshem." [23:117]

E njejta gje aplikohet per ata qe tallen me fene, e sulmojne ate, perqeshin ate dhe ofendojne ate. Keto jane forma te kufrit te madh dhe jane ceshtje per te cilat askush nuk mund te justifikohet per xhahil-llek ngase njihet mire ne fe se te ofendosh fene apo Rrasulin jane forma te kufrit te madh sikurse tallja me fene apo perqeshja e saj. Allahu thote:

"Thuaj! A me Allahun dhe ajetet e Tij po talleshit?! Mos nxirrni justifikime! Juve bete kufer pas imanit. " [9:65-66]

Eshte obligim per dijetaret ne cdo vend qe te perhapin kete dije mes njerezve dhe ta bejne te ditur qe njerezit e thjeshte te mos kene justifikime dhe kjo dije e rendesishme te perhapet mes tyre dhe keshtu at ate mund te heqin dore nga kotesia e animit nga te vdekurit dhe kerkimi I ndihmes nga ata qofte kjo ne Egjypt, Siri, Irak apo Medina tek varri I Rrasulit apo ne Meke apo kudo tjeter. Dhe qe haxhinjte dhe te tjeret te jene te ditur rreth ketyre ceshtjeve dhe te dine ligjet dhe fene e Allahut.

Heshtja e dijetareve eshte njeri nga shkaqet per humbjen dhe injorancen e njerezve te thjeshte. Dijetaret kudo qe jane duhet tu bejne te qarte njerezve fene e Allahut dhe tu mesojne njerezve tewhidin e Allahut dhe llojet e shirkut keshtu qe ata te heqin dore nga shirku me dije te qarte dhe te adhurojne vetem Allahun me dije te qarte.
Po ashtu, ata duhet te flasin per gjerat qe ndodhin tek varri I Badawit, varri I Husejnit, varri I Abdul-Kader Xhilanit apo varri I Rrasulit ne Medina apo tek varre te tjera. Njerezit duhet te dine se adhurimi I takon vetem Allahut dhe askush e asgje tjeter nuk ka te drejte net e sikurse Allahu thote:

"Ata nuk u komanduan vecse te adhurojne vetem Allahun… ." [98:5]

"Pra adhuroni vetem Allahun duke vepruar vetem per hi rte Tij. Vertete qe feja eshte vetem per Allahun." [39:2-3]
"Dhe Zoti juaj ka urdheruar qe te mos adhuroni askend e asgje vec Tij" [17:23]

Ka urdheruar. Keshtu qe detyra e dijetareve ne boten Islame dhe ne ato vende ku ka pakice muslimane dhe ne cdo vend eshte qe te mesojne njerezit rreth tewhidit te Allahut dhe ti edukojne njerezit rreth kuptimit te adhurimit te Allahut dhe ti paralajmerojne qe te mos bejne shirk qe eshte mekati me I madh. Allahu I ka krijuar dy rracat (njerezit dhe xhinet) qe ta adhurojne Ate. Dhe Ai I ka urdheruar ata qe te bejen kete sikurse Ai thote:

"Une nuk I krijova xhinet dhe njerezit pos te me adhurojne Mua." [51:56]

Adhurim do te thote ti bindesh Allahut dhe Rrasulit duke e bere adhurimin te paster dhe vetem per Allahun dhe duke perqendruar zemren vetem tek Ai. Allahu thote:

"O njerez! Adhuroni Zotin tuaj qe u krijoi ju dhe ata para jush qe te mund te beheni te devotshem." [2:21]

Ne lidhje me ceshtjet qe mund te jene te pa qarta sikurse disa shit-blerje apo disa ceshtje te namazit dhe agjerimit, ai qe eshte xhahil prej tyre mund te falet ngase Rrasuli fail personin qe hyri ne ihram me xhelabije dhe I parfumosur. Rrasuli I tha atij: Hiqe xhelabijen, laje parfumin dhe bej ne umrahn tende ate qe ben ne haxh. Ai nuk I tha atij qe te paguaje fidjah (shpagese) si rrjedhoje e xhahiljetit te ketij personi.

Po ashtu, disa ceshtje qe mund te jene te pa qarta, I duhen mesuar atij qe eshte xhahil qe ai tem und te arrije ti kuptoje ato. Por persa I perket ceshtjeve elementare te akides, shtyllat e Islamit dhe gjerat qe jane qartesisht haram justifikimi me xhahil-llek nuk mund te pranohet prej atij qe jeton mes muslimaneve.

Nese dikush qe jeton mes muslimaneve do te thoshte: Une nuk e dija se zinaja eshte haram, kjo nuk eshte justifikim. Nese do te thoshte: une nuk e dija se te mos bindesha ndaj prinderve eshte haram, ky nuk eshte justifikim perkundrazi ai duhet fshikulluar dhe disiplinuar. Apo nese do te thoshte: Une nuk e dija se homoseksualiteti eshte haram, ky nuk eshte justifikim. Keto jane ceshtje qe jane shume te qarta mes muslimaneve dhe ne Islam.

Por nese jeton ne nje toke larg botes Islame apo ne pjese te izoluara te afrikes ku nuk ka muslimane rreth tij, justifikimi I xhahil-llekut mund te pranohet prej tij dhe nese vdes ne ate gjendje, ceshtja e tij I perket Allahut. Rasti I tij do te jete sikurse I atyre qe jetojne ne periudhen mes dy profeteve. Mendimi I sakte eshte se ata do te testohen diten e Ringjalljes. Nese ata pergjigjen dhe binden do te hyjne ne xhenet, dhe nese nuk binden do te hyjne ne xhehenem.

Por kush jetoi mes muslimaneve por u thellua ne kufr dhe neglizhoi obligimet e mirenjohura, nuk ka justifikim, ngase ceshtja eshte e qarte dhe ka muslimane rreth tij qe agjerojne dhe bejne haxh. E tera kjo eshte e mirenjohur dhe e perhapur mes muslimaneve keshtu qe arsyetimi me xhahil-llek eshte fallco. E ndihmen e Allahut kerkojme.

(Maxhmu el-fatawah wa makalat mutanawijah)