Me abdes nėnkuptojmė larjen e fytyrės, duarve, kokės dhe kėmbėve me ujė. Mė poshtė jepet hollėsitė e mėtejshme. Abdesi ėshtė pjesė e ligjit islam
Kjo vėrteton nga tre burimet kryesore tė ligjit islam:
(1) Kuran Allahu thotė nė Kuran:
“O ju qė keni besuar! Kur ēoheni pėr tė falur namazin, lani fytyrėn dhe krahėt tuaj deri nė bėrryla dhe fėrkoni kokėn dhe kėmbėt tuaja deri tek nyjet”.(El Maide: 6)
(2) Suneti
Ebu Hurejra transmeton se i Dėrguari I Allahut ka thėnė:
“Allau nuk e pranon namazin e atij njeriu, i cili e prish adbesin e tij,derisa tė marrė pėrsėri”.
(3) Konsensusi (Vendimi unanim i tė gjithė dijetarėve)
Mbi ligjshmėrinė e abdesit ekziston njė qėndrim unanim mes muslimanėve qė nga koha e Pejgamberit (a.s) e deri nė ditėt tona. Me kėtė hyn nė kategorinė e ēėshtjeve fetare, tė cilat domosdoshmėrisht janė tė njohura.
Vlera e abdesit
Shumė hadithe shprehin tė mirat qė pėrfshin nė vetvete abdesi. Ne do tė pėrmendim vetėm disa prej tyre:
1. Abdullah Es-Sunabihij transmeton se i Dėrguari I Allahut ka thėnė:
“Kur robi I Allahut merr abdes dhe e lan gojėn e tij, prej saj bien veprat e kėqija. Kur ai e shpėrlan hundėn e tij, prej saj dalin mėkatet. Kur ail an fyryrėn, veprat e kėqija bien prej saj, derisa dalin dhe nga nėnvetullat e tij.
Kur ail an duart e tij, veprat e kėqija bien prej tyre, derisa dalin nėn thonjtė e tij. Kur ai e fėrkon kokėn, bien mėkatet nga koka e tij derisa dalin edhe nga veshėt. Kur ai lan kėmbėt e tij, veprat e kėqija bien prej tyre,derisa dalin edhe nga thonjtė e kėmbėve.Pastaj e ecura pėr nė xhami dhe namazi i tij do tė jenė shpėrblim shtesė pėr tė (mbi shpėrblimin e abdesit)”.
2.Enesi transmeton se i Dėrguari I Allahut ka thėnė: “Nėse njė njeri ka cilėsi tė mira, atėherė Allahu i bėn tė gjitha veprimet e tij tė mira. Nėse ky njeri merr abdes pėr t`u falur, Allahu pėr shkak tė abdesit tė tij i shlyen tė gjitha mėkatet dhe namazi konsiderohet si shpėrblim shtesė pėr tė”[Hadith Nunker, Temamul Minneh]
3.Ebu Hurejra transmeton se i Dėrguari I Allahut ka thėnė: “A doni t`ju tregoj pėr njė vepėr, me anė tė sė cilės Allahu ua fshin mėkatet dhe ua rrit gradat tuaja? Ata thane: Sigurisht o i Dėrguar i Allahut! Ai tha: “Pėrdodja e abdesit edhe nė kushte tė vėshtira, ecja e gjatė pėr nė xhami dhe pritja e namazit (tjetėr) pas kryerjes sė namazit tė mvparshėm. Ky ėshtė ribati”
Hadithi trensmetohet nga Maliku, Muslimi, Tirmidhiu dhe Nesaiu.
4.Ebu Hurejra transmeton gjithashtu se i Dėrguari I Allahut kaloi njėherė afėr njė varri dhe tha: “Paqja qoftė mbi ju, o shtėpi e besimtarėve!
Nė dashtė Allahu ne do t`ju takojmė sė shpejti, megjithėse do tė kasha dashur tė shikoja vėllezėrit e mi”. Shokėt e pyetėn : “ A nuk jemi ne vėllezėrit e tu o i Dėrguari i Allahut? Ai u pėrgjigj: “Ju jeni shokėt e mi. Vėllezėrit e mi janė ata qė nuk kanė ardhur ende”. Ata e pyeten: “Si i njeh ata qė nuk kanė ardhur ende nga umeti yj o i Dėrguari i Allahut? Ai tha; “Nėse njė njeri ka njė tufė me kuaj me balluke tė bardha nė mes tė njė tufe tjetėr me balluke tė zeza, a do tė jetė nė gjenjde ai t`I dallojė kuajtė e tij? Ata u pėrgjigjėn : Sigurisht, o i Dėrguar i Allahut!” Atėherė ai tha: “Ata (vėllezėrit e mi) do tė vijnė me shenja dalluese nga abdesi I tyre dhe unė do t`u paraprij atyre nė burimin tim. Por do tė jetė njė grup njerėzish, tė cilėt do tė rrinė larg nga burimi im ashtu sikurse rri deveja e humbur. Unė do t`I thėrras ata qė tė afrohen. Do tė thuhet: “ Kėta I ndryshuan ēėshtjet pas teje”. Atėherė unė do tė them: “Rrini larg, rrini larg!”.
Allahu na bėft prej atyre AMIN.
Marre nga:
Abdesi - teuhid.NET - Ta mėsojmė TEUHIDIN...