Detyra e gruas për t’i shërbyer burrit të saj
nga shejh albani



Abdullah Ibn Amr transmetoi se i Dërguari i Allahut (sallallahu alejhi ue selam) ka thënë, ‘E tërë bota është furnizim, ndërsa sendi më dobiprurës i kësaj bote është gruaja e devotshme’. (Muslim)
Është obligim për gruan që të jetë e dëgjueshme ndaj burrit të saj përbrenda shtrirjes së mundësive të saja. Kjo është pjesë e devotshmërisë. Kjo është “ajo me çka Allahu i ka favorizuar “ burrat ndaj grave, siç qëndron në dy ajetet, ku shprehet një shkallë e përparësisë ndaj tyre (grave). Ka edhe shumë hadithe autentike të cilat e theksojnë të njëjtën gjë. Ato (hadithet) qartazi shpjegojnë të drejtat e gruas, qoftë ajo e dëgjueshme apo jo. Është më rëndësi këtu që të citojmë disa nga këto hadithe me shpresë se do të jenë përkujtues për gruan e kohës sonë, meqë Allahu ka thënë, “Dhe përkujto, ngase vërtet përkujtimet u bëjnë dobi atyre që besojnë.”
‘Nuk është e lejueshme për gruan që të agjërojë në prani të burrit të saj përveç me lejen e tij, dhe ajo s’bën ta pranojë dikë në shtëpinë e tij përveç me lejen e tij.’ (Buhari dhe të tjerët)
‘Kurdo që burri e thërret gruan në shtratin e tyre, e ajo refuzon të shkojë, duke e lënë atë të hidhëruar gjatë tërë natës, ajo do të mallkohet nga engjëjt deri në mëngjes.” (Në disa versione tjera, “gjersa ajo të zbutet {i shkon atij} dhe “gjersa ai ta falë atë.” (Buhari, Muslim dhe të tjerët)
‘Pasha Atë, në dorën e të Cilit është shpirti i Muhamedit, asnjë grua se ka përmbushur obligimin ndaj Zotit të saj gjersa të ketë përmbushur obligimin e saj ndaj burrit të vet, dhe sikur ai ta kërkonte atë derisa ajo gjindet në shalë, ajo s’duhet ta refuzojë kërkesën e tij.” (Ibn Maxhe, Ahmed dhe të tjerët – sahi)
‘Sa herë që një grua e ngacmon burrin e saj në këtë jetë, gruaja e tij nga mesi i Hurijave (gratë e Xhenetit) thotë, “Mos e ngacmo atë, Allahu të luftoftë! Ai s’është tjetër veçse një musafir tek ti, dhe ai vetëm sa nuk është ndarë prej teje dhe të vijë tek ne!” (Et-Tirmidhi, Ibn Maxhe dhe të tjerët – sahi)
Në autoritetin e Husain Ibn Muhsen, i cili tha, ‘Tezja ime më rrefeu një hadith duke thënë: Erdha te Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) për disa nevoja të miat, dhe ai tha, ‘Ti atje, a je e martuar?’ Unë thashë, ‘Po’. Ai tha, ‘Si sillesh me burrin tënd?’ Ajo tha, ‘Nuk dështoj në ndonjë gjë përveç në atë për të cilën s’kam mundësi. Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) tha, ‘Kujdesu mirë për pozitën tënde në raport me të, ngase kjo është çelësi për Xhenet dhe Xhehenem.’ (Et-Taberani në El-Euret, Ibn Hiban dhe të tjerët – hasan ose sahi)
Disa nga hadithet e lartpërmendura qartazi tregojnë në obligimin e gruas që ta dëgjojë dhe shërbejë burrin e saj aq sa ka mundësi. Dhe s’ka dyshim se njëra nga gjërat e para që përfshihen në këtë është shërbimi në shtëpi dhe ajo që është e lidhur me këtë, siç është edukimi i fëmijëve dhe gjëra të ngjashme. Dijetarët kanë dalluar në lidhje me këtë, ndërsa Ibn Tejmije thotë në El-Fataua (2/234-235), ‘Dijetarët kanë dalluar në lidhje me atë se a duhet ajo të shërbejë atë duke e furnizuar shtëpinë, përgatitur ushqimin, bluar miellin për shërbëtorët dhe bagëtinë e tij etj. Disa prej tyre thonë: Shërbimi nuk është i detyrueshëm. Dhe kjo është thënie e dobët, mu siç është e dobët thënia e atyre që thonë se ai (burri) s’është i obliguar të sillet mirë me të apo të bëjë marëdhënie seksuale me të! Meqë kjo s’do të ishte sjellje e mirë ndaj tij, mu si bashkëudhëtari në udhëtim – nëse ai nuk i ndihmon atij, ai s’do të sillej mirë me të. Dhe është thënë: Kjo është e saktë – shërbimi ndaj tij është i obligueshëm, meqë burri i saj është caktuar si zotëri i saj në Librin e Allahut dhe ajo është një rob, siç tregohet në Sunetin e Pejgamberit (sallallahu alejhi ue selam) dhe robi e shërbëtori duhet të shërbejnë ashtu siç është mirë e njohur. Pastaj disa prej tyre thonë: Shërbimi i lehtë është obligim. Ndërsa të tjerët thonë se shërbimi që përbën sjelljen e mirë është ajo që është e obliguar – dhe kjo është e saktë. Pra, ajo duhet të ofrojë shërbimet të cilat priten prej njeriut me pozitë të këtillë, dhe kjo ndryshon sipas rrethanave të ndryshme. Kështu që shërbimi i gruas në shkretëtirë s’është i njëjtë me shërbimin e asaj që jeton në qytet, dhe shërbimi i gruas së fortë s’është i njëjtë me shërbimin e gruas së dobët.’
Unë them: Nëse do Allahu, dhe kjo është thënie e Malikut dhe Asbighut në El Fet-h (9/418) dhe Ebu Bekr Ibn Abi Sheibes, dhe po ashtu El-Teuzixheri i Hanbelive siç qëndron në El-Ikhtijarat (f. 145) dhe i një grupi të dijetarëve të hershëm dhe të vonshëm, siç qëndron në ez-Zad (4/40), dhe ne nuk gjejmë ndonjë dëshmi të përshtatshme për ata që thonë se shërbimi s’është i obligueshëm.
Disa prej tyre thonë, “Marrëveshja martesore nënkupton kënaqësinë për dobinë e personit, e jo shërbimin”, dhe kjo refuzohet meqë kjo është e njëjta për gruan përmes burrit të saj – pra, ata janë të njëjtë në lidhje me këtë. Dhe siç e dimë, Allahu e ka obliguar burrin edhe me diç më shumë, dhe kjo është furnizimi dhe veshmbathja, sigurimi i vendbanimit dhe shpenzimi për të (gruan); dhe po ashtu edhe gruan me diç më shumë – dhe kjo s’është gjë tjetër veçse shërbimi që ajo duhet bërë atij. Posaçërisht pasi që ai është përgjegjës i saj ashtu siç parapriu. Kështu që nëse ajo nuk e shërben atë, atëherë ai do ta shërbejë atë në shtëpinë e cila do ta bëjë atë (gruan) përgjegjëse, dhe kjo është në kundërshtim me ajetin Kur’anor, siç është evidente. Pra, është vërtetuar se ajo duhet ta shërbejë atë.
Po ashtu, shërbimi i burrit çon në dy situata kontradiktore – njeriu do të parandalohej me shërbim nga kërkimi i furnizimit të tyre dhe kërkesave të tjera të nevojshme, dhe se gruaja do të mbetej në shtëpi pa bërë gjë. Kotësia e kësaj thënie është evidente, ngase Sheriati nuk i ka dhënë burrit dhe gruas të drejta të barabarta, më saktë, burrit i ka dhënë një shkallë më të lartë.
Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) nuk e zbatoi ankesën e bijës së tij, Fatimes kur ajo “erdhi te Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) dhe u ankua për vështirësitë (dëmtimin e duarve) që ia kishte shkaktuar mulliri i dorës, dhe ajo kishte dëgjuar se një i zënë rob i ishte sjellur atij, por ajo nuk e gjeti atë dhe e informoi A’ishen për këtë. Kur i Dërguari i Allahut (sallallahu alejhi ue selam) erdhi, A’isha e informoi për vizitën e Fatimes. Aliu (radiallahu anhu) tha, ‘Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) erdhi tek ne pasi që ne kishim shkuar për të fjetur. Kështu që ne nisëm të çohemi por ai tha, ‘Rrini nëpër vendet tuaja.’ Ai erdhi dhe u ul mes meje dhe asaj ashtu që unë ndjeva ftohtësinë e këmbëve të tija në barkun tim. Dhe ai tha, ‘A doni t’ju informoj për diçka që është më e mirë se ajo të cilën e keni kërkuar?, kur të shkoni për të fjetur thuani subhaneallah 33 herë, elhamdulilah 33 herë, dhe Allahu ekber 34 herë, ngase kjo është më mirë për ju se një shërbëtor.”
Pra, ju mund të shihni sesi Pejgamberi (sallallahu alejhi ue selam) nuk i tha Aliut, ‘Ajo s’duhet të të shërbej.’ Më saktë, ti duhesh ta bësh këtë. Dhe Ai (sallallahu alejhi ue selam) nuk e mori parasysh përparësin e disa njerëzve të caktuar në nxjerrjen e vendimeve siç është cekur nga Ibn Kajjim në Zaadul Me’ed (4/45-46)
Veç kësaj, në atë që parapriu nuk gjindet ndonjë gjë që e mohon rekomandimin e ndihmës së burrit ndaj gruas nëse ai gjen kohë për këtë, më saktë, kjo është pjesë e sjelljes së mirë mes atyre dyve dhe prandaj A’isha (radiallahu anha) ka thënë, ‘Ai ishte në shërbim të familjes se tij, dhe kur vinte koha e namazit, ai dilte.” (Buhari, Tirmidhi – sahi).
Dhe në esh-Sheme’il (2/185) me isnade tjera me formulimin, ‘Ai ishte njëri prej njerëzve. Ai përkujdesej vetë për teshat e tija, e milte delen, dhe i shërbente vetvetes.’ Dhe në këtë transmetim gjinden ata që janë të besueshëm dhe disa të tjerë që janë paksa të dobët. Mirëpo, Ahmed dhe Ebu Bekr esh-Shefi e transmetojnë atë me isnad të fortë, siç kam treguar në Silsiletul Ahadithus Sahihe.