BISMIL-LAHIR-RAHMANIR-RAHIM


PARATHËNIE

Lavdi i qoftë vetëm All-llahut, bekimet qofshin për Pejgamberin e fundit!

Ky libër nuk është ndonjë vepër debati ideologjik, skolastik ose fetar që mbron një drejtim fetar të veçantë dhe që i del zot një shkolle ideore të caktuar, ose që hedh poshtë e mohon besimet dhe bindjet e një sekti a grupi. Këtë gjë nuk do ta gjejë këtu, lexuesi i ndershëm ngase lidhur me këtë problematikë ka libra të shumtë në gjuhë të ndryshme të myslimanëve (sidomos arabisht, persisht, urdisht) që sjellin të dhëna e informacione të gjëra.
Kjo vepër pasqyron ndikimin e mësimeve të islamit, rezultatet e përpjekjeve të edukimit dhe të thirrjes që bëri Dërguesi i All-llahut në periudhën e parë, nga njëra anë, dhe historinë islame shembullore (e cila është periudha e dërgesës dhe e sahbëve) nga ana tjetër. Gjithashtu këtu jepen sqarime për dallimin e veçantë të më të madhit të pejgamberëve dhe më të ndershmit të të dërguarve, alejis-salatu ves-selam, nga thirrësit, rilindësit dhe edukuesit e botës që u vunë në rolin e rilindjes dhe edukimit në sferat përkatëse gjatë epokave të ndryshme.
Vepra në fjalë paraqit njëkohësisht dhe situatën e shoqërisë së parë islame, e cila ishtë vetëm mbjellja e thirrjes dhe edukatimit të Pejgamberit, alejhis-selatu ves-selam, sipas historisë së saktë. Po ashtu shpjegon ligjin e padukshëm të All-llahut për ruajtjen e librit që i zbriti të dërguarit më të madh dhe që është njëherit dhe kushtetutë e fundit dhe e përhershme për jetën e njeriut.

Në këtë libër ka përpjekje të sinqertë për të sqaruar dallimin rrënjësor midis qëndrimit që marrin themeluesit e shteteve dhe thirrësit e ndryshimeve ndaj të afërmve e familjeve të tyre si dhe qëndrimittë Muhammedit, alejhis-selatu ves-selam, ndaj të aflërmve dhe familjes së tij. Ndër të tjera, këtu përmenden cilësitë dhe morali i ehli bejtit që i shquanin këta nga familjet e të mëdhenjve, nga themeluesit e shteteve, udhëheqësit e popujve dhe liderët. Po ashtu përmendet edhe rëndësia e besimit “në pejgamberinë e patjetërsueshme” , besimi në “vulën e pejgamberisë”, besimi se Pejgamberi duhet respektuar dhe duhet ndjekur rruga e tij deri në ditën e gjykimit.

Krahas kësaj, ky libër tregon edhe bindjet e qëndrimet e shitëve imamitë rreth rezultateve e orvatjeve të Pejgamberit sa i përket thirrjes dhe edukimit, si dhe qëndrimet e tyre ndaj asaj gjenerate shembullore, e cila në të vërtetë është model i përhershëm i mësimeve të islamit, barometër i suksesit për thirrësin e saj. Qëndrimi e shikimi i tillë i errët e qëllimkeq i këtij sekti njeherit është bërë dhe simbol i vetë sektit, gjë që mbështetet në shkrimet e imamëve shiitë, dijetarëve të mëdhenj e të besueshëm të këtij sekti, si dhe në ato që janë shkruar në librat dhe materialet e besueshme të tyre (që nga koha e themeluesit të parë e deri të Himeini). Nga ana tjetër, çdo gjë që është përmendur lidhur me sunnitët, siç janë besimet, piëpamjet e tyre, të gjitha janë të pranuara, mutevatir dhe me ixhma tek ata. Ndërkaq, faktet shkencore dhe historike që u përmendën për historinë islame, kohën e sahabëve dhe për hetën e Pejgamberit mbështeten në librat e paanshëm të historisë dhe në dëshmitë e faktet e dijetarëve dhe ekspertëve korrektë myslimanë dhe jomyslimanë.
Në fund, po ia lëmë mendjes së shëndoshë, qëndrimit të drejtë dhe pa paragjykime që vetë të përcaktohet për të zgjedhur pasqyrimin që i përshtatet dhe i takon Pejgamberit- si udhëzues e edukues më i madh në historinë njerëzore dhe si Pejgamber më i suksesshëm sipas faktit Kur’anor dhe sipas dlshmisë historike si veçori dhe domosdoshmëri e Pejgamberit, që e dallojnë nga të gjithë Pejgamberët dhe të dërguarit ( e ku më nga thirrësit dhe edukuesit) e për të cilën gjë pajtohendëshmitë e historianëve myslimanë e jomyslimanë. Tash, duke pasur parasysh të gjitha këto, shtrohet pyetja: vallë përputhet pasqyrimi, për të cilin ngulin këmbë shiitët imamitë, lidhur me përpjeket e mundimet e Pejgamberit dhe të gjeneratës së parë shembullore, me çështjet për të cilat janë në pajtim të gjithë myslimanët, e të cilat janë të domosdoshme për fenë që i drejtohet gjithë njerëzimit si fe udhëzimi, lumturie, dashamirësie, flijimi dhe që garanton ndryshimin rrënjësor në moralin dhe sjeljen e njeriut në çdo kohë nëse punohet sipas mësimeve të saj dhe që merr përsipër përgjigjësinë e ngritjes së njeriut deri në kulmin më të lartë të zhvillimit njerëzot?!
Duhet thënë se në fillim ky libër u shkrua urdisht, kurse profesor Seid Ele’Adhamijj Ennedvij, kryeredaktor i revistës, “El-Bathu Elislamij”, e përktheu në gjuhën arabe. Përkthimin e librit në gjuhën arabe vetë autori e shoqëroi me disa shtesa të rëndësishme

Ebu Elhasen Alijj Elahsenij Ennedvijj, Akademia e shkencave Islame. Laknov, Indi

19.II.1405(sipas hixhretit)
14.XI.1984


KATËR KUSHTE TË FESË SL AMSHUESHME BOTËRORE

1. PARAQITJA E NJË NJERIU TË RI (MUHAMMEDIT ALEJHIS-SALATU VES-SELAM) DHE PARAQITJA E NJË GJENERATE SHEMBULLORE QYSH NË JETËN E PEJGAMBERIT
2. DALLIMI MIDIS PEJGAMBERIT TË KËSAJ FEJE DHE PUSHTETMBAJTËSVE POLITIKANË DHE LUFTËTARËVE ÇLIRUES
3. RUATJA DHE MBROJTJA E KUR’ANIT NGA NAN E ALL-LLAHUT XHEL-LESHANUHU
4. DOMOSDOSHMËRIA QË VETË PEJGAMBERI TË JETL QENDRA E UDHËZIMIT DHE E UDHËHEQJES



KATËR KUSHTE TË FESË SË AMSHUESHME BOTËRORE QË MBAN FLAMURIN E RILINDJES NJERËZORE DHE TË REVULICIONIT BOTËROR

Hyrje:
Gjykimi i mendjes së shëndoshë, studimi i natyrës së njeriut, historia e feve të analizuara gjerësisht, studimi i thellë i popujve dhe i sekteve të ndryshme, vetë qenia njerëzore, si dhe pasqyrimi i qartë dhe i lirë i përpjekjeve në historinë e njerëzimit së bashku me lëvizjet revolucionare reformuese dhe në bazë të rezultateve të shënuara në faqet e historisë, dëshmojnë se feja që shpallet te njerëzit duhet t’i përmbush në përgjithësi katër kushte. Kjo është feja e cila kërkon ruajtjen e besimit të shëndoshë, kultivimin e veprimeve të mira, mbajtjen e moralit të pastër, që synon të përmbajë ndryshimin rrënjësor, që orvatet të rregullojë shoqërinë njerëzore bë bazë të besimit dhe devotshmërisë, që mundohet të ngrejë nivelin e qytetërimit duke i dhënë atij një formë të re profetike. Feja që i plotëson këto kërkesa themelore meriton të jetë fe e All-llahut xhel-leshanuhu, një fe e përsosur dhe dërgesa e Tij e cila vulos shpalljet e mëparshme, pra feja së cilës i është garantuar pavdekshmëria deri në ditën e kiametit. Feja e tillë mund të marrë përsipër obligimin e arsimimit, të edukimit, të thirrjes dhe të udhëzimit në rrugë të drejtë në çdo kohë, vend, ambient dhe klasë.

KUSHTI I PARË

a) Paraqitja e një njeriu të ri (Muhammedi alejhis-selam) pa kurrfarë mbështetje në mënyrat dominuese dhe në metodat e njohura e të paraqitura më parë.

Natyra e dërgesave qiellore dhe studimi i historis mëtojnë të semdërtohet mrekullia e formimit të njeriut si i rilindur, në mënyrë që thirrja dhe shoqërimi i tyre të kenë gjithnjë ndikim në ndryshimin e natyrës së sendeve. Kështu, nëse krahina saj vëmë ndikimin e gurit filozofi, edhe kimia do të tregonte padituri ndaj fakteve historike dhe kjo do të quhej nënçmim për pejgamberinë dhe pejgamberët.

Ky rezultat i mbinatyrshëm duhet të realizohet gjithashtu pa mbështetje në mënyrat, metodat dhe mjetet edukuese dhe informuese të cila i përdor rangu i mendimtarëve, i intelektualëve, o teoricienëve të etikës, i ekspertëve të arsimit dhe i udhëheqësve të politikës, si dhe pa u mbështetur në iniciativën për kodifikimin e shkencave dhe të arteve, në shkrimin e librave me vlerë, më mbajtjen e ligjëratave tërheqëse, në ndërtimin e shkollave, në shfrytëzimin e letërsisë, në personifikimin e të vërtetave dhe kuptimeve ta mbjellë e për ta bërëtë dashur idenë, në dhënien e shpërblimeve etj. Të cilat i përdorin institutet edukative dhe shtetet dinake, me qëllim që ta mbjellin mendimin e tyre dhe ta bëjnë ate të dashur për njeriun. Pastaj, krahasimi i edukimit dhe shoqërimit me Pejgamberin ( i cili ka qenë analfabet, larg gjithë asaj që ka të bëjë me shkencën, krahas asaj që ai vetë është marrë me problemet dhe pengesat, me mungesën e mjeteve, rrethana këto që s’ndodhin të shumica e atyre që merren me arsimimin dhe edukimin e popujve të tyre) me edukimin e dijetarëve, udhëheqësve etj., nxjerr në pah qartë dallimin e madh midis këtyre dy modifikimeve dhe ndryshumeve, si dhe kontrastin e shprehur midis burimeve të tyre. Kjo gjë ndodh për arsye se ndryshimi i cili sendërtohet në besim, simpati, biografi dhe moral, në hijen e prehrin e mësimeve të të Dlrguarit, buron nga kujdesi dhe përkrahja e fshehtë e All-llahut xhel-leshanuhu dhe kësaj nuk mund t’i thuhet asgjë tjetër, përveç se “dritë e Pejgamberisë” dhe “begati e shoqërisë.”

Personave që kanë edukimin dhe shoqërimin e të Dërguarit të All-llahut xhel-leshanuhu, pa dyshim që jeta e zbukurohet me lidhshmëri të fortë, sinqeritet, adhurim, përulësi, vetëlijim, zotërim të epshit, shijim të ibadetit, largim prej pluhurit të kësaj bote e kujdes për botën tjetër. Ata e urdhërojnë veten me një të gjykuar preciz e besnik dhe kanë devotshmëri fetare. Pikërisht këto shënojnë kulmin e fideizmit (besimit) dhe etikës, të cilin nuk kanë mundësi ta arrijnë ata që marrin edukim prej mendimtarëve, filozofëve, ekspertëve të arsimit dhe teoricienëve të etikës.

Kur’ani famëlartë shumë mirë e përshkruan këtë edukim dhe ndikim rrënjësor, i cili plotësohet në duar e të Dërguarit alejhis-selam:

“Ai është që arabëve të poshkolluar u dërgoi Pejgamberin nga mesi i tyre që t’u lexojë ajetet e Tij, t’i pastrojë ata, t’ua mësojë librin dhe sheriatin edhe pse më parë ata ishin në një humbje të dukshme.” (El-Xhumuah, 4)
“Por All-llahu juve jua bëri të dashur besimin dhe ju zbukuroi atë në zemrat tuaja, ndërsa mosbesimin, shfrenimin dhe kundërshtimin jua bëri t’i urreni.” (El-Huxhurat, 7)
“..Po All-llahu dhuroi qetësimin e Vet ndaj të Dërguarit të Vet e ndaj besimtarëve dhe ta zgjodhi besimin e drejtë (fjalën La ilahe il-lall-llah) sepse ata ishin më me meritë për të dhe më të zotët e sa.” (El Feth, 26)
“Muhammedi është i dërguari i All-llahut, kurse ata që janë me të (sahabët) janë të ashpër kundër jobesimtarëve, janë të mëshirshëm ndërmjet vete, ti i sheh ata si përulen (në ruku) duke rënë me fytyrë në tokë(sexhde) kërkojnë prej All-llahut që të ketë mëshirë dhe kënaqësinë e Tij ndaj tyre. Në fytyrën e tyre shihen shenjat e gjurmës së sexhdes. Përshkrimi i cilësive të tyre është në Teurat dhe po ky përshkrim është edhe Inxhil. Ata janë si një farë e mbjellë, ku mbin filizi i vet, e ai trashet, përforcohet dhe qëndron në trungun e vet, ajo e mahnit mbjellësin. (all-llahu i shumoi) për t’ua shtuar me ta mllefin jobesimtarëve. All-llahu, atyre që besuan dhe bënë vepra të mira u premtoi falje të mëkateve dhe shpërblim të madh.” (El Feth, 29)

b) domosdoshmëria që thirrja të japë fryte dhe formimi i një brezi të ri qysh në kohën e Muhammedit alejhis-salatu ves-selam që nuk do t’ungjajë gjeneratave të kaluara dhe nuk do të pranojë kthim prapa e as tërheqje.

Paraqitja e ndikimit të mrekullueshëm dhe e rrugës së drejtë në jetën e të Dërguarit alejhisselam, shfaqka e mdryshimeve rrënjësore në moral e besim, si dhe shfaqja e shëmbëlltyrave humane në praktikë (nga ato më të bukurat dhe më të mirat që njeh historia), hapin rrugën drejt islamit dhe në saje të ndikimit të tyre popujt dhe vendet e ndryshme hyjnë në gjirin e islamit dhe njëkohësisht formohet një shoqëri e plotë aktive dhe shembullore në të gjitha pikëpamjet.

E gjithë kjo duhej realizuar doemos gjatë jetës së Pejgamberit dhe menjëherë pas vdekjes së tij, për arsye se feja që nuk mund të paraqitë para botës një numër të konsiderueshëm shëmbëlltyrash të suksesshme praktike ndërtuese, si dhe një shoqëri shembullore që nga ditët e thirrjes së Pejgamberit dhe gjatë bartjes së shpalljes, nuk mund të quhet e sukseshme, ashtu si edhe pema që nuk jep frytet e saj të freskta e të ëmbla, ose sikurse lulet e bukura që nuk do të lulëzonin në stinën e tyre (kjo ështëperiudha e Pejgamberit). Pra si mund që thirrësit dhe përfaqësuesit e kësaj feje, të cilët paraqiten pasi që ka kaluar një kohë e gjatë nga periudha e Pejgamberisë, t’u drejtohen brezave tanë dhe botëssë sotme me thirrjen për të besuar, për të bërë vepra të mira dhe pët të hyrë në paqe të gjithë, si dhe për ta ndryshuar plotësisht jetën, kur vetë ata nuk mund (sipas drejtimit të shiitve dhe fjalëve të tyre) të paraqitin dëshmi të gjalla e të pakundërshtueshme për historianët lidhur me përpjekjet e bëra gjatëepokës së parë dhe në fillim të historisë së saj, me qëllim që ta dalë në sheyh një ummet i ri dhe të ndërtohet një gjeneratë shembullore që do të përfaqësonte mësimet e Pejgamberit në mënyrë më të qartë, më të mbështetur, më të suksesshme e më me ndikim.

KUSHTI I DYTË

DALLIMI MIDIS PEJGAMBERIT DHE THEMELUSEVE E UDHËHEQËSVE MATERIALISTË RRETH THEMELIMIT TË MBRETËSISË (MONARKISË) DHE LULËZIMIT TË SAJ

Është e pakontestueshme dhe e domosdoshme që ky thirrës i parë, ky bartës i fjalëve të All-llahut xhel-leshanuhu, të dallohet qartë prej udhëheqësve, themeluesve të shteteve, çliruesve, pushtuesve, politikanëve, liderëve materialistë etj., për nga karakteri, qëndrimi, sjellja, veprimet, synimet dhe përfundimet që janë krejt ndryshe te Muhammedi alejhisselam në krahasim me këta të tjerët.

Synimi kryesor (ose së paku caku i fundit) i përpjekjeve të qeveritarëve, çliruesve, liderëve, pra të individëve me ambicje personale, është ngritja e një shtetipër vete ose themelimi i një shteti monarkik. Kjo është një dukuri e zakonshme historike e gjeneratave të kaluara, të cilën e dëshmon lulëzimi i fiseve romake, bizantine, sasanide, kijanijje dhe i dy fiseve: “surxh bensi” dhe “xhender bensi.
________________________
1) këto dy familje të njohura kanë mbizotëruar një kohë të gjatë në Indi



Megjithatë, nëse për ndonjë shkak të jashtëzakonshëm nuk bëhet ngritja e një shteti për vete ose në përmasa botëror, atëherë këta qeveritarë, çlirues, pushtues, liderë politikë (që kanë arritur suksese me lëvizjet e tyre) etj., së paku do të kenë për qëllim të famshëm, të pasur e me dyer të hapura për luksin. Këta individë bëjnë jetë mondane dhe kjo i ngjet shembullit të luanit i cili gjuan vetën për vete, kurse prej mbeturinave të gjahut të tij jetojnë qindra egërsira të tjera.
Shembulli i luksit dhe jetës së tillë të fiseve me pozita zë larta shtetërore në Romë, e në shtetin kijanijj u ngjan legjendave fantastike dhe përrallave përxhindet të cilat mendja e shëndoshë nuk do t’i pranonte po të mos ishin faktet historike.
Këtë më së miri e dëshmojnë salltanetet e mëdha që u gjetën në oborrin e Kisrasë e për të cilat më hollësisht flasin historianët, (si shembull “qilimi i Beharit”, pastaj te familjet pushtetmbajtëse në perandorin romake, persiane dhe hinduse etj. Përkundër kësaj, i Dërguari i All-llahut xhel-leshanuhu nuk themelon shtet për vete (monarki) dhe nuk i shfrytëzon të mirat dhe mundësitë e luksit, të cilat që me kohë ekzistonin tek individët e familjes së tij. Pejgamberi nuk i kushton rëndësi arritjes së
____________________
1) Arthur Christensen (danez), Irani në kohën e Sasanitëve, kreu IX.Shahin Makarios, istoria e Iranit, f.90
2) Ky qilim shtrihej në ditët e vjeshtës dhe organizoheshin ndeja të shoqëruara me pije e këngë për të përkujtuar pranverën.


këtyre qëllimeve, prandaj familja e tij, si gjatë jetës së tij, ashtu edhe pas vdekjes, bëri një jetë me vuajtje, pa luks dhe me vetëflijim, gjë që s’ka ndodhur te shoqëritë e popujve të tjerë.
Anëtarët e familjes së tij (gjatë dhe pas jetës së tij) mbështeten kryesisht në forca e veta, nuk jetojnë në salltanete dhe në kurriz të të tjerëve, siç bënin fiset brahmane të hindusët, e klerikët ose fiset e tjera të shenjta.


KUSHTI I TRETË

LIBRI QIELLOR QË I ZBRITI TË DËRGUARIT DUHET TË JETË PATJETËR I MBROJTUR; TË JETË I KUPTUESHËM PËR TË GJITHË DHE TË JETË I PËRDORSHËM PËR MASAT E GJËRA

Kushti i tretë do të thotë: All-llahu xhel-leshanuhu merr për sipër mbrojtjen e këtij libri qiellor, i cili i zbriti të Dërguarit në rolin bazë për fenë e tij dhe burimor për thirrjen dhe mësimet e tij.

Kur’ani bën lidhjen më të mirë dhe përforcimin e saj midis krijesës dhe krijuesit, ai është faktor kryesor i besimit të sinqertë për ithtarët e tij, ai i përcakton dhe i shpejgon besimet (sidomos besimin në një Zot).

Ky libër është libër udhëzimi për mbarë njerëzimin. All-llahu xhel-leshanuhu e mbron atë deri në ditën e kijametit, merr për sipër përhapjen e tij në botë dhe bën që ai të jetë i kuptueshëm. All-llahu xhel-leshanuhu e ka bërë të përshtatshëm, pra të mundshëm maksimalisht për t’u lexuar, për t’u kënduar, për t’u mësuar përmendsh. Ky libër është i pakrahasueshëm me librat e tjerë, sepse është libër i fundit i All-llahut xhel-leshanuhu, anija e shpëtimit të njerëzimit.
Kur’ani është larg çdo ndërhyrjeje për ndryshim, heqje a plotësim dhe pa kurrfarë mangësie që t’i falsifikim. E kjo për arsye se është e pamundshme pa këto përmendëm t’u bëhet thirrje njerëzore për ta besuar këtë libër dhe që ky të paraqitet para botës si dëshmi, kurse prej tij njeriu nuk do të kishte dobi.
Historia e librave të shpallur gjatë epokës së vjetër dhe asaj të re(tewrati dhe inxhili) dhe të fletushkave të tjera qiellore, dëshmojnë se këta libra e fletushka pësuan ndryshime nga ana e armiqve të fesë, e sulmesve të tyre, iu bënë falsifikime në shqiptim e në kuptim nga ana e predikuesve qëllimkëqinj e materialistë. Këta libra kanë shërbyer për interesa të caktuara që çonin në devijimin e njerëzimit. Këta libra dhe fletushka dallohen nga Kur’ani për shkak se mbrojtjen e tyre e kanë marrë përsipër ithtarët dhe besimtarët e tyre, “Ngase ishin të obliguar të ruanin librin e All-llahut dhe ishin mbrojtës të tij.“ (El Maide, 44), kurse Kur’anin e ka marrë përsipër ta ruajë All-llahu xhel-leshanuhu, ku Ai thotë: “Ne me madhërinë Tonë e shpallëm Kur’anin dhe ne gjithsesi jemi mbrojtës të tij.” (El Mixhr, 9)
____________
1) Më hollësisht lexo librin “Ennubuwetu Welembija...”, të autorit Ebi Elhasan Ennedvij, kreu “Librat e mëparshëm qiellorë dhe Kur’ani sipas shkencës dhe historisë, f.1982
2) Në faqet vijuse do të japim dëshmitë e dijetarëve jomyslimanë rreth ruajtjes së Kur’anit.


KUSHTI I KATËRT

VETË PEJGAMBERI DUHET TË JETË MEDOEMOS QENDRA E UDHËZIMIT DHE LIGJDHËNËS E I RESPEKTUAR

Kushti i katër do të thotë: Pejgamberi të jetë qendra e udhëzimit, burimi i udhëheqjes, boshti i ndërlidhjes shpirtërore dhe i drejtimit ideor të umetit, të besohet se ai është i Dërguari i fundit, udhërrëfyesi e udhëheqësi i të gjithëve. Nuk i lejohet askujt që pas vdekjes së tij të marrë pjesë në pejgamberin dhe në legjislacionin absolut. Nuk duhet besuar se dikush pas Pejgamberit mund të jetë i pagabueshëm dhe të konsiderohet burimi i shpalljes (vahjit).
Uniteti i ummetit, forca e bashkpunimit të tij, largimi nga dogmat dhe ekzistimi i përhershëm i energjisë së brendëshme të ummetit si dhe fuqia fidesiste, të gjitha këto lidhen ngusht me besimin e “Vulës së Pejgamberit” , kurse pjesëmarrja në Pejgamberi bie në kundërshtim me besimin në “Vulën e Pejgamberisë.” Në vijim do t’i shqyrtojmë
______________________
1) Ebi Elhasen Ennedvij, Ennubuvetu Velembija, ligjërata e tetë, me nëntitull “Vula e Pejgamberisë”, f.221-261
2) Besimi në imamet dhe përkufizimi i imamit sipas sektit imamit-ithan asherit, bie në kundërshtim me besimin e “Vulës së Pejgamberisë”. Më hollësisht për këtë do të lexoni në faqet vijuese.


këto katër ksuhte një nga një, në mënyra më të gjëra e më të mbështetur, duke marrë parasysh historinë me dëshmi, argumentet e intelekrualëve të nderuar nga myslimanët dhe të tjerët, si dhe duke u mbështetur në të dhënat dhe ndodhitë e transmetuera nga historianët e përpiktë.


KUSHTI I PARË

PARAQITJA E MUHAMMEDIT ALEJHIS-SALATU VES-SELAM DHE E NJË GJENEATE TË FAMSHME GJATË JETWS SW TIJ

SHËRBËLLTYRA MË E FUQISHME PROFETIKE PËR RILINDJE, EDUKIM DHE NDRYSHIM


Sa i përket kushtit të parë, s’ka dyshim se çdo pejgamberi gjatë kohës së saj i ka dhënë jetës së njeriut një formë të re, një edukim të mrekullueshëm dhe ka përgatitur individë të cilët e kanë rigjallëruar këtë botë me një jetë të re, duke i dhënë asaj qëllim dhe kuptim, sepse ajo më parë ishte e yhveshur nga qëllimi, në sajë të shkurtpamësisë së njeriut, ideve të tij të mbrapshta dhe të paditurisë për të vërtetën e kësaj bote.
Midis veprimtarive më të lartë të pejgamberëve gjatë jetës njerëzore veprimtaria e Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, të cilën historia e ka shënuar gjerësisht si një veprimtari që është e pashoqe në krahasim me ato të pejgamberëve të tjerë.
Suksesin e veçantë që ia fali All-llahu xhel-leshanuhu Muhammedit alejhis-salatu ves-selam në sferën e edukimit dhe formimit të njeriut, e pati vetëm ai në mesin e pejgamberëve dhe të dërguarve, e jo më mësuesit dhe edukuesit.
Muhammedi alejhi-salatu ves-selam e filloi punën e vet për ngritjen e njerëzimit nga niveli që s’e përjetoi para tij asnjë pejgamber, reformator ose edukues. Ai e filloi punën kur niveli i njerëzimit ishte më i ulët e më të thjeshtë, aty ku ishte kufiri midis kafshëve dhe njerëzve.
Niveli më të lartë që e arriti Muhammedi alejhis-salatu ves-selam, gjatë punës së tij konstruktive, njerëzimi nuk e përjetoi në asnjë kohë. Kjo lidhet me faktin se ai e filloi punën që në nivelin më të ulët i njerëzimit dhe arriti kulmin më të lartë të ngritjes së njerëzimit.


SHËMBËLLTYRA MË E BUKUR MIDIS SHËMBËLLTYRAVE TË TJERA NJERËZORE NË BOTË

Çdo individ, nga ata të gjeneratës që përgatiti i Dërguari, ka qenë shëmbëlltyrë edukimi e Pejgamberit dhe i bën nder dhe lavdi njerëzimit. Nuk ka shëmbëlltyrë tjetër në botë që do të ishte më e shkelqyer dhe më e lavdishme se kjo gjeneratë, me përjashtim të pejgamberëve dhe të të dërguarve, që paqja dhe bekimi i All-llahut qoftë mbi ta.

Besimi i tyre i patundshëm, dituria e tyre e thellë, çiltëria dhe përulësia ndaj All-llahut xhel-leshanuhu, pastërtia shpirtërore dhe mëshira e tyre, trimëria dhe guximi, qëndrimi, dëshira e flaktë ndaj shehadetit (islamit), luftimet e tyre kalorsiake gjatë ditës, kurse falja, lutja e pandërprerë gjatë natës, largimi i plotë prej ndikimit të pasurisë, largimi nga ari dhe argjendi i grumbulluar dhe hijeshimi i tyre, asketimi nga kjo botë, drejtësia dhe strategjia e shkëlqyeshme e tyre. Të gjithë këto nuk kanë shembuj të tjerë të ngjashëm në këtë botë.
Pa dyshim se gjatë veprimtarisë së Muhammedi alejhis-salatu ves-selam janë formuar njerëz që kanë qenë të dalluar në histori dhe, po të mos ishin faktet e përpikta historike, kjo do të dukej si një ëndërrim poetik a përrallë fantastike. Ato me të vërtetë sot janë fakt historik, i cili nuk mund të mohohet e as të vihet në dyshim.

INDIVIDËT QË PËRMBAJNË VETI TË TOKËS DHE TË DRITËS

Shokët e ndershëm të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam kanë qenë një grup njerëzish që dallohen për virtytet e tyre të pashembullta si njerëz. Kjo gjë është arritur në saje të mrekullisë së Pejgamberit, siç na e bën të ditur poeti islam Muhammed Ikbali, ku thotë: “Me të vërtetë besimtari është rob i All-llahut xhel-leshanuhu, me origjinë prej dheu, me cilësi që janë nga drita, me veti që ia dhuroi All-llahu xhel-leshanuhu, është i pavarur nga krijesat e tjera, ka lakim e pangopësi të kufizuar, synimet dhe ambicijet e tij janë shumë të vlefshme, atij i është falur dashuria dhe bukuria; është i sjellshëm, i afrueshëm në bisedë, i fuqishëm, aktiv në punë, i pastër shpirtërisht, zemërgjerë në paqe e në luftë, besimi i tij është pika qendrore rreth së sillet bota, çdo gjë përvç besimit për të është fantazi, dyshim, trillim, besëtytni, kuptim metaforik. Pa dyshim se besimi është qëllimi më i lartë që arrin medja e tij, si dhe ana më thelbësore e besimit dhe e kënaqësisë ndaj All-llahut xhel-leshanuhu.
Me këtë edhe jeta e tij arrin gëzimin, lulëzimin dhe fuqinë e saj.”
Tani lexuesve të ndershëm do t’u japim disa dëshmi nga historia në mënyrë që të vërtetohet se ajo që u tha më lart nuk mbështetet vetëm në faktin se ne jemi simpatizues të këtyre personaliteteve.

ZOTËRIU YNË ALI MURTEDA I PËRSHKRUAN KËSHTU SHOKËT E NDERSHËM TË MUHAMMEDIT ALEJHIS-SELAM, ALL-LLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TA


“Jam i lumtur që këtë temë po e filloj me dy citate që mora prej fjalëve të hazretit Aliut, që përmbajnë dëshminë e tij për shokët e ndershëm të Pejgamberit, (personaliteti i të cilëve është temë interesimi e hulumtimi në disa institucione shkencore), ngase s’ka dyshim se dëshmia e hazreti
_______________
1) Ebi Elhasen Ennedvij, Ravalu ikbal, f. 147-148, botimi i katërt i Akademisë së Shkencave Islame, Laknov(Lucknow), Indi.



Aliu është real, deklarimi i tij është model sinqeriteti shembullor të ehli bejtit (familje e ndershme të Pejgamberit), deklarimi i tij është fakt që flet vetë për retorikën me të cilën është i njohur hazreti Aliu, përveç kësaj nuk duhet të harrojmë se përshkrimi i tij lidhet me shokët dhe kolegët e tij, të cilët ishin ndarë nga kjo botë dhe kishin kaluar në ahiret, pastaj nuk lejohet që kjo deklaratë t’u përkasë vetëm katër shokëve të tij të ngushtë (për të cilët imamitët besojnë se janë të vetmit që i kanë mbetur besnikë Islamit dhe kanë ruajtur atë që ua ke lënë Muhammedi alejhis-salatu ves-selam e ata janë: Selam el Farisiu, Ebudher el Gifariju, Mikdad bin el Esvedi dhe Ammar bin Jasiri, për arsye se eshe shokët e tjerë gjatë jetës së tij kanë qenë me të dhe kanë ndihmuar në punët dhe çështjet e tij.

Këto dy antologji (që so t’i ofrojmë) janë marrë nga libri i tij që është i besueshëm te siitët imamitë, libër që përmbledh fjalimet, letrat, fjalët e tij (e hazreti Aliu). Ky libër është përmbledhja “Nnehxhul Belagah”, autor i së cilës është letrari dhe poeti i madh hashimit-shiit, i njohur me emrin Sherif Eradijj (359-404 sipas hixhretit), që përdoret ende dhe ka respekt të shiitët, duke u vlerësuar si vepra më e madhe tek ekspertët letrarë, duke filluar nga ajo kohë e deri në këtë kohë, të cilin eka komentuar dijetari i njohur shitt-skolastiku Ibn Ebil Hadid (586-655 sipas hixhretit) duke i kushtuar kujdes dhe vëmendje të veçantë. Lexues të
_____
1) Ammar bin Jasir, ndërroi jetë në vitin 37 (sipas hixhretit), Selman Elfarisiu më 36, një vitë para tij, kurse hazreti Aliu ra shehid në vitin 40 (sipas hixhretit).

ndershëm, lexoi në vijim këto dy tekse, shijoni retorikën letrare dhe artin e bukur që përmbajnë tekstet e hazretit Aliut, prijësit të besimitarëve, kur flet për shokët e ndershëm të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam:

“I kam parë shokët e Muhammedi alejhis-salatu ves-selam dhe nuk shoh që dikush prej jush t’u ngjajë atyre. Me të vërtetë ata kanë qenë të kursyer, natën e kanë kaluar në sexhde dhe lutje.

Gjatë namazit të tyre, herë e kanë vënë ballin në sexhde e herë mollëzat e fytyrës; kur ua kanë përmendur ahiretin janë shqetësuar shumë, midis syve sikur kishin kallo ashtu si gjunjtë e dhisë; kur All-llahu xhel-leshanuhu përmendej, sytë e tyre rreshnin lot deri sa lageshin gjokset e tyre; sikur pemën që e luhat era e fortë, ata i merrte ana nga frika e dënimit dhe shpresa për shpërblim. “Në të njëjtin libër në një fjalim tjetër thuhet:

“Ku janë ata njerëz të cilët, kur u ftuan në islam, e përqafuan atë, të cilët e lexuan Kur’anin dhe e zbatuan në jetë, kur u nxitën për në luftë tureshin si devja (me viç dhe qumësht) drejt të voglit të saj, zhvishnin shpatat, shkonin përpara grupe-grupe; disa ranë e disa shpëtuan: nuk gëzoheshin me ata që mbeteshin gjallë, as bënë ngushëllime për të rënët; nga të qarët e tepërt u qenë zbardhuar përnrenda
_______
1) Librin “Nehxhu Elbelagah”, e përshtati dr.Subhi Essalih, profesor i islamologjisë e filologjisë në Fakultetin e Letërsisë të Universitetit të Libanit, botimi Daru Elkutub El-lubnanij, Bejrut, f.143


Kapakët e syve; nga agjërimi barku u qe ngjitur me kurrizin; nga lutjet e tepërta buzët u qenë fishkur; ishin të zbehtë pagjumësia, kurse në fytyrat e tyre vërehej nuri i të devotshëmve.

Këta qenë vëllezërit e mi që shkuan! Neve na mbeti obligimi që rë përgjërohemi për ta dhe të pikëllohemi për ndarjen prej tyre.”

Dijetari gjerman (Kaetani), në librin “Vitet e Islamit” thotë:

“Me të vërtetë ata shokët e ndershëm kanë qenë përfaqësues të sinqertë, trashëgues të moralit të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam, thirrësit e islamit në të ardhmen, bartësit e mësimeve të tij; kontaktet e pandërprera të tyre me të Dërguarin, dashuria e sinqertë e tyre ndaj tij, i ka ngritur në botën e mendimeve, simpative, mirësive; nuk është hasur rreth më i ngritur, qytetërim dhe shoqëri më e përparuar; njëmend tek ata kanë ndodhur ndryshime të shumëvlershme në çdo fushë; edhe rastet më të vështira gjatë luftimeve kanë vërtetuar se parimet e Muhammedi alejhis-salatu ves-selam janë mbjellë në tokën më pjellore dhe kanë mbirë bimë të mira. Kjo është arritur nëpërmjet disa njerëzve me kapicitet shumë të lartë, të cilët kanë qenë ruajtës dhe besnikë të librit rë shenjtë, ruajtës të çdo gjëje që e kanë marrë nga fjalët, urdhrat e Muhammedi alejhis-salatu ves-selam. Pa dyshim se ata kanë qenë udhëheqës të ndershëm të islamit nga të cilët lindën dijetarë, fakih dhe muhadith të parë të shquar.” Dijetari i njohur francez, dr. Gustav Leban, në librin “Civilizimi arab” thotë:

“Në përgjithësi kjo fe e re është ballafaquar me shumë raste dhe situata, por mendjemprehtësia e shokëve të ndershëm të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam dhe të udhëhequrit e drejtë të tyre kanë bërë që të ngadhënjejnë në çdo rast a situatë; me të vërtetë zgjedhja e kalifëve në epokënn e parë ka qenë nga njerëz të cilët kanë pasur qëllim kryesor përhapjen e fesë muhamedane.”

Autori i njohur anglez, Eduard Gibon, në librin “Shkatërimi dhe përmbysja e Perandorisë Romake”. Për Hulefai Rashidinët (Kalifët e drejtë) thotë:

“Me të vërtetë morali dhe sjelljet e katër kalifëve të parë kanë qenë të pastra, zelli i tyre shërben si shembull, flijimi i tyre i plotë për islamin ka qenë me sinqeritet të plotë. Edhe pse kanë pasur mundësi të kenë pasuri dhe pushtet, ata e shnë jetën e tyre për realizimin e përgjegjësisë morale e fetare.”
______
1) Kaetani (Annali vëll. XL, f. 429. T.W. Arnold, Preaching-of llsalam islam, Londër, 1935
2) Edward Gibbon, The History of the Decline nad Fall of the Roman Empire, 1911 pp.384-85


Dr. Filip Hiti në lirin “Historia e arabëve shkurtimisht”, (A short History of the Arabs) shkruan:

“Ebu Bekri gjatë jetës së tij qe luftëtar kundër murtedëve (atyre që e lënë fenë islame) dhe bashkues i Gadishullit nën flamurin e islamit. Bëri një jetë të rëndomtë të përmbushur me denjësi; në gjashtë muajt e parë të udhëheqjes së tij të shkurtër, çdo ditë udhëtonte për në kryeqytet prej Senhit, ku banonte me të shoqen -Hebiben- në një shtëpi përdhese. Ai nuk kishte rrogë, për arsye se në atë kohë shteti kishte një fond fare të varfër. Të gjitha punët e shtetit rregulloheshin brenda oborit të xhamisë së Muhammedi alejhis-salatu ves-selam.

Ndërkaq Omeri r.a., kalifi i dytë, ishte burrëë i fortë, i zellshëm dhe shembull i gjallë për një jetë të rëndomtë dhe të kursyer.

Duke veçuar se ai ka qenë shtatlartë e me flokë të rëna. Gjatë kalifatit të tij familjen e ka mbajtur me tregti. Jeta e tij ishte (si e çdo kryeplaku beduin) larg mburrjes, kryelartësisë dhe lavdidashjes; transmetuesit e islamit emrin e tij e shënojnë krahas me ata të parët e islamit pas Muhammedi alejhis-salatu ves-selam. Letrarët myslimanë devotshmërinë, drejtësinë, urtësinë dhe sjelljen e denjë të tij e kanë lartësuar dhe kanë mendimin se me këto virtyte meriton të zbukurohet dhe të jetë i pajisur çdo kalif. Ata thonë se Omeri r.a. nuk ka pasur tjetër përveç një këmishe t vjetër dhe një xhybe të arnuar me lëkurë dhe flinte në shtrat prej gjethesh të hurmës; nuk u kushtonte rëndësi çështjeve të kësaj bote përveç mbrojtjes së simboleve fetare, mëkëmbjes së drejtësisë, ngritjes së islamit dhe mbrojtjes së interesave të arabëve.”

THËNIET E SHKRIMTARIT TË MADH ISLAM EL KADI ES-SEJ-JID EMIR ALI

Në tekstin vijues do të japim disa citate prej librit “Historik Arabe shkurtimisht” (A short History of the Saracens) të shkruar anglisht nga autori islam Es-sej-jid Emir Ali

Ai, në librin e tij, thotë:
_____
1) Dr. Filipitti, Daru Elilm, Bejrut 1946, f.72-73. (A short History of Arabs, Londër, 1915, pp. 175-76
2) Essejid Emir Aliu (1849-1928) ishte pasardhës i një familjeje zotërinjësh, e cila ishte shpërngulur në Indi. Essejid Emir Aliu mësimet e anglishtes dhe të arabishtes i kreu në Fakultetin Elmuhsinije në Kalkutë të Indisë. Sdudio drejtësin, ku diplomoi në vitin 1873. Në vitin 1904 u pensionua nga Gjykata e Lartë e Bengalit. Në vitin 1909 shpërngulet në Britani dhe përherë të parë u zgjoth anëtar nga India i Komisionit për të Drejta të Kabinetit Mbretëror Britanik në Londër. Dallohej për mjeshtërinë artistike në përdorimin e gjuhës angleze që rallë-kush e kishte prej intelektualëve anglezë. Orientalisti i Osborn e përshkruan me këto fjalë: “Essejid Emir Aliu shkroi me një metodë që dëshmon aftësinë e tij për përdorimin e gjuhës angleze që rrallëkush nga intelekrualët naglezë mund t’i afrohet”. Dr. Ahmed Emin, Amau Elislah fi asri elhadith, f. 140


“Pot’i hedhim një sy realiteti politik që përjetuan myslimanët në periudhën e Hulefai Rashidinëve (Kalifët e drejtë), do të shohim një skenë shqetësuese dhe tronditëse të shtëtit popullor, në të cilin kryetari i saj ka qenë kalifi i zgjedhur nga populli; pushteti dhe ndikimi i tij kanë qenë të kufizuar dhe kishte të bënte me çështjet administrative, kurse veprimi ligjor ishte për të gjithë njëlloj, si për pasanikun, ashtu edhe për të varfërin, si për kryetarin, ashtu edhe për atë që punon në bujqësi.”

Në vazhdim ai shton:

“Hulefai Rashidinët e kanë falur gjithë jetën e tyre për interesin e të gjithë besimtarëve me kujdes mjaft të madh e me mendjemprehtësi dhe urtësi të veçantë; ata bënë një jetë të mundimshme e të vështirë, që ishte imitim i plotë i shembullit të trashëguar prej Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Me të vërtetë ata pushtuan zemrat e njerëzve me sjelljen e bukur e të lashtë dhe me biografinë e tyre bujare, duke mos u bërë mashë e askujt, duke u larguar nga salltanetet dhe nga lëvdatat.”

Sa u përket dy Shejhajnëve (Kalifi i parë Ebu Bekir dhe Kalifi i dytë-Omer), Es-sej-jid Emir Ali e pranon se ata kanë qenë të dalluar për
________
1) Disa citate janë marrë nga libri “The Spirt of Islam” Londër, 1922, f. 278
2) The Spirit of Islam, op. Cit., f. 280


Përvuajtja, drejtësia dhe veprat e lavdishme që u kanë sjellë dobi të madhe myslimanëve. Në dëshminë e tij për ta shihet qartë fuqia e penës dhe retorika e tij.

Es-sej-jid Emir Ali për Ebu Bekrin thotë:

“Arabët nuk trashëgojnë hegjemoninë fisnore e as zgjedhjen e kryetarit dhe udhëheqjes nëpërmjet trashëgimit, por ajo ka të bëjë verëm me zgjedhje, duke iu përmbajtur të drejtës së votimit, dhe veprojnë sipas saj. Çdo individ i fisit gëzon të drejtën për zgjedhje të kryetarit të fisit, kurse zgjedhja bëhej prej pasardhësve meshkuj të të vdekurit: në bazë të moshës, autoritetit, prestigjit. Myslimanët gjatë zgjedhjes së këtij kalifi i janë përmbajtur traditës së vjetër, pra janë mbështetur në moshën, prestigjin dhe autoritetin që kishte ai në Mekë e të cilat arabët i merrnin parasysh. Ebu Bekri dallohej sidomos për nga urtësia dhe drejtësia. Hazreti Aliu, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, e ka dëshmuar dhe e ka pranuar zgjedhjen e tij kalif të Resulull-llahut. Të njëjtën gjë e ka dëshmuar edhe familja e Pejgamberit, duke u mblshtetur në çiltërinë e tyre të trashëguar, në besnikërinë dhe përkushtimin e tyre ndaj islamit.”

Kështu ai flet eshe për Omerin, All-llahu xheleshanuhu qoftë i kënaqur me të, ku thotë:

“Me të vërtetë kaloi periudha e shkrurtër e kalifatit të Ebu Bekrit, All-llahu qoftë i kënaqur me
_____
1) A Short History of the Saracens, op. Cit., f. 21


të, i cili punoi për të sjellë paqe dhe suguri në mes fiseve të shkretëtirës. Atij nuk iu dha rasti për një organizim të ri në vendet e reja islamike.

Omeri, All-llahu qoftë i kënaqur me të, vërtet ishte njeri i fortë dhe kur erdhi në krye të kalifatit, njëra pas tjetrës filluan të përsëriten (atëherë pa ndërprerë përsëriteshin) përpjekjet e tij të mëdha për përparimin e popujve në vendet e çliruara. Kjo merret si veçori e posaçme e shtetit të posalindur islamik.”

Në një rast tjetër për Omerin, All-llahu qoftë i kënaqur me të, thotë:

“Kalifati i tij kishte vlerë dhe dobi të madhe për islamin, ngase ai në aspektin moral ishte njeri me qëndrim dhe karakter të fortë, kurse kur ishte fjala për drejtësi, ai ishte i vendosur, ngulmues, i paluhatshëm, i qëndrueshëm, i ndjeshëm. Ky dallohej sidomos me përvojë e madhe që kishte në jetë dhe në punë.”

“Vdekja e Omerit, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, ishte humbje e madhe dhe ngjarje me rëndësi për islamin. Ai ishte i rreptë, por i drejtë, ishte largpamës e me përvojë të madhe për traditat jetësore dhe sjelljet e aranbëve, i përshtatshëm për ta udhëhequr një popull që e kishte bërë shprehi jetën kaotike. Me këto veçori ai arriti t’i dënojë
______
1) The Spirt fo Islam, op. Cit., f. 278
2) A Short History of the Saracens, op. Cit., f. 27

Kriminelët dhe të devijuarit, të ngadhënjejë mbi sjelljet e mbrapshta që kishin disa fise endacakësh dhe ndaj atyre personave që bënin një jetë të ngjashme me të egërsirave. Në këtë mënyrë ai i shpëtoi nga zvetënimi të gjithë ata që lakmonin luksin, jetën mondane të qyteteve të ngritura në stetet e çliruara.

Ai ishte në shërbim të çdo ondividi të kalifatit të tij. Për të parë hallet e të gjithëve ai shëtiste në mesnatë pa shoqërimin e rojës a të policit. Kështu jetonte udhëheqësi më i fortë (kalifi) në kohën e tij.”

DËSHMIA E SER ULIEM MORIT

Këto dëshmi po i përfundojmë me një citat të historianit nga perëndimi, Ser Wiliam Muir, i cili është i njohur për sulmet e tij ndaj islamit dhe ndaj të Dërguarit – Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, për çka Seid Ahmed Hani, udhëheqës i arsimit bashkëkohor evropian në Indi, u detyrua që t’i përgjigjet me librin e tij “ Jeta e Muhammedit alejhis-salatu ves-selam.”

Në librin “Ndodhitë e Kalifatit të Parë”, (Annals of the Early Caliphate) Uliem Mori shkruan:

“Me të vërtetë Omeri, All-llahu xhel-leshanuhi qoftë i kënaqur me të, ka qenë personaliteti më i shquar pas të Dërguarit tië All-
________
1) A Short History of the Saracens, op. Cit., f. 43-44

llahut xhel-leshanuhu në shtetin islamik. Frytet e mençurisë dhe të qëndrueshmërisë së tij bënë që brenda dhjetë vjetëve shteti islamik t’i nënshtrohen vendet e Shamit, Egjiptit dhe Persisë. Prej asaj kohe e deri më sot ato vende janë në kuadër të shteteve islamike. Edhe pse ishte udhëheqës i shquar i një shteti të madh, asnjëherë nuk i ka munguar mendjemprehtësia, qendrushmëria, serioziteti, maturia dhe shukimi real i çështjeve dhe problemeve të ndryshme. Nuk lakmonte titujt e lartë, përveç titullit normal dhe të thjeshtë “Prijësi Arab”.

Në oborr dhe rreth xhamisë së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam vijnin njerëz nga vende të largëta dhe pyetnin për udhëheqësin dhe kalifin. Pyetnin njëri-tjetrin se a gjendet prijësi i myslimanëve në xhami, në kohëb kur vetë ai gjendej përpara tyre me veshje të rëndomtë. “Uliem Mori” edhe për Ebu Bekrin thotë:

“Tubimet e Ebu Bekrit kanë qenë njëlloj të rëndomta sikurse gjatë jetës së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, pranë tij nuk kishte as shërbëtor e roje, as shenja që shrehnin mburrjen e një burrë shteti dhe kalifati. Ka qenë i gatshëm gjithnjë që të japë gjithçka prej vetes për çështjet e kalifit.

Dihen shumë raste që e dëshmojnë qasjen me përkushtim edhe ndaj imtësive. Shtëtiste natën që t’i gjente të vuajturit dhe të varfëri. Nuk vuante nga
_______
1) Annals of the Early Caliphate, op. Cit., f. 283

Proteksioni, nga shtytjet hakmarrëse në caktimin e punëtorëve e qeveritarëve të mëdhenj në kalifiat. Qartë vihej re tek ai kujdesi i madh në sjellje dhe gjatë vendimeve që merrte.”

ZOTËRIU YNË HAZRETI OTHMAN IBN AFANI, ALL-LLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TË

Historia e vërtetë dëshmon se jeta e kalifit të tretë, Othman bin Afanit, ka qenë e thjeshtë. I jepte popullit ushqim zotërinjsh, kurse vetë në shtëpi hante uthull e vaj.

Gjithmonë agjëronte dhe punët e veta i kryente vetë edhe pse kishte shërbetorë.

Ibn Sadi transmeton nga Abdull-llah Er Rumij:

Othmani e përgatiste dhe e bënte vetë abdesin e natës. Dikush i paskësh thënë se sikur t’i udhëronte disa shërbëtorë, ata do ta bënin këtë, kuse ai u paska thënë – jo, nata është e tyre le të pushojnë.

Ai i]kishte një rob, të cilit një ditë i tha: Unë të kam hequr për veshi, merr hak prej meje dhe pastaj
________________
1) Annals of the Early Caliphate, op. Cit., f. 283
2) Ebu Neim, Huljetu Eleulija, vëll. I, f. 60. këtë e trasmeton Sherhabil bin Muslim me send Sahih.
3) Tabakat Ibni Saad, vëkk. III, f. 60

E kap veshin e vet dhe shton: Sa mirë do të ishte që ma tepër të ma heqësh veshin! Shpagim qysh në dynja e jo në ahiret.

Prej Abdulmelik Bin Shed-dad El Had ky transmeton:

“E kam parë Othman Bin Af-fanin, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, ditën e xhumasë në minber. Ai kishte veshur një xhybe të trashë nga Adeni që
kushtonte katër a pesë derhem.

Hasan el Basriu në një transmetim thotë: E kam parë Othmani Bin Af-fanin duke e bërë gjumin e ditës në xhami në kohën kur ishte kalif. Kur zgjohej, shenjat e guralecëv i shiheshin në anët e trupit të tij. Hasan El Basriu më tutje thotë: “Ky është prijësi i besimtarëve ky është prijësi i besimtarëve” –thonin njerëzit.”

Ai kishte interesim të madh për çështjet e besimtarëve, madje ata i pyeste për çmimet dhe ngjarjet e ndryshme edhe kur ishte në mynber.
___________
1) Muhib Etaberi, Eriadu ennedirah fi fedaili elashrah. Ibn Semman, Elmuvafekat, marrë nga Ebi Furati, dokumenti 205 (B) numri i dorëshkrimit 1784, biblioteka Nedvetu Elulem.
2) Ebu Neim, Huljetu Eleulija, vëll. I, f. 60


Musa Bin Tatha thotë: “E kam parë Othman Bun Af-fanin, Allahu Xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, duke dalë për në xhuma. Ai me vete kishte veshur dy mbulesa të verdha dhe rrinte ulur në minber. Duke thirrur muezini ezanin, ai pyeste popullin për çmimet në treg, për gjendjen e tyre deh shëndetin e të sëmurëve.”

Nuk ka argument më të gjallë për flijimin dhe mohimin e vetes, ngase ai (Othmani) nuk pranoi të luftojë me armiqtë e tij të cilët kishin ardhur tek ai nga Egjipti dhe e sulmuan. Edhe pse kishte mjete për mbrojtje, nuk pranoi të luftojë, sepse e urrente luftën dhe gjakderdhjen mes myslimanëve. Nga ky sulm i armikut ra shehid duke lexuar Kur’an. Nuk pranoi të heqë dorë nga kalifati të cilin e konsideronte amanet ndaj myslimanëve dhe ishte i njohur me qëllimin e këtij sulmi duke e bazuar në këshillat dhe ahdithet e Pejgamberit, alejhis-salatu ves-selam. Emir Aliu thotë:

“Prej vetive më të larta që ka pasur(Othmani) janë përkujdesja e tepërt e tij të mos bëjë gabim dhe devotshmëria e tij.”

Uliem Mori thotë:

“Ishte zemërbutë dhe sikur ai të kishte arritur të udhëheqë në ditët e paqes, do ta kishte simpatinë
_________
1) Tabakat Ibn Saad
2) Ammir Ali, A short histori of the Saracens, f. 48

E të gjithë njerëzve.” Levi De La Vida në Enciklopedinë Islame (Short Encyclapaedia of Islam) thotë se Uilhausen dhe Ketani kanë folur me hollësisht për të: “Me të vërtetë Othmani, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, përveç asaj që e ka zbatuar politikën e Omerit, ka bërë edhe disa ndryshime.”

Me të vërtetë gjatë kohës së kalifatit të Othmanit, e cila zgjati dymbëdhejtë vjet, u bë çlirimi i vendeve të shumta me një shpejtësi të çuditshme e gati të pashembullt në histori. Në këtë periudhë rrethi i pushtetit islam u zgjerua dukshëm, aq sa kufijtë e tij shtriheshin prej Sindit deri në Andaluzi. Forcat islamike përveç asaj që në atë kohë kanë bërë manovra ushtarake detare, kanë marrë pjesë edhe në luftërat e mëdha për çlirimin e Algjerisë, Qipros, Rodosit. Madje kanë bërë një flotë të madhe detare, edhe pse më parë nuk kishin asnjë anije!!

Ushtria islame në vitin 32 (sipas hixhretit) arriti në ngushticën e Konstantinopolit (Bosforit).

Në vitin 25 (sipas hixhretit) ushtria islame e përfundoi marshimin ushtarak në perëndim të Tarablusit (Libi). Pas dy vjetësh u çlirua Tunizia, Algjeria, Maroku, po në të njëtin vit Abdull-llah Bin Nafiu, pasi e kaloi detin, e rrethoi Spanjën, ndërkaq
_______
1) William Muir, Annals of Earli Caliphate, Londër, 1882. f. 341
2) Short Encyclopaedia of islam, Londër, 1953, f. 116

Ushtria myslimane arriti në Teflis dhe në bregdetin e Detit të Zi.

Në vitin 30 (sipas hixhretit) ushtria myslimane marshoi në tokë e Horosanit, Taberistanit dhe u çlirua Xharxhani, Horosani dhe Taberistani.

Abdull-llah Ibn Amiri marshoi dhe çliroi Sevatin, Kabulin, Sadxhistanin dhe Nisaburin, vende të cialt i futi në kalifatin islamik, pastaj përfundoi çlirimi i Taharstanit dhe i Kermanit, ku zgjerohen edhe më tej kufijtë e kalifatit prej Hazarit, pranë Detit Kaspik, deri në malin Kaf (në Kaukaz). Gjithashtu në kohën e tij myslimanët u nisën drejt Indisë dhe arritën deri në viset bregdetare të krahinës së Guxhuranit të Indisë.
Gjatë kohës së kalifatit të tij (Othmanit) lilëzuan qytetërimi, industaria, zejtaria, tregtia, shkencat dhe kultura, por njëkohësisht e rrit dulshëm dhe komoditeti, pasuria e luksi. Ndër arritjet më me rëndësi të tij janë: zgjerimi i Mesxhidul Haramit (xhamia e Mekës) që përfundoi gjatë udhëheqjes së tij në vitin 26, (sipas hixhretit). Në vitin 29 (sipas hixhretit) e ndërtoi me gurë të skalitur xhaminë e Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Ndërkohë, urdhëroi që të ndërtohen xhami edhe në vendet e çliruar, kurse atje ku kishte xhami të bëhej zgjerimi i tyre. Vepra e tij më madhështore është se ai bashkoi gjithë botën islame në një Mus’haf, në një lexim, si dhe urdhëroi të bëhet shumëzimi i Mus’hafëve dhe shpërndarja e tyre në të gjitha vendet islamike.

ZOTËRIU YNË ALI BIN EBI TALINI ALLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TË

Ajo që lidhet me personalitetin e kalifit të katër Ali bin Ebi Talibit, All-llahu, xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur dhe e bekoftë atë, kundërshtohet vetëm prej Havarixhëve. Me këtë rast mjafton të përmendim përshkrimin e një shokut të tij, Darar bin Damra, ku tregon përshtypjet e tij për prijësin e myslimanëve Ali bin Ebi talibin, kur Muaviu kërkoi prej tij t’ia përshkruajë Aliun, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, Darari filloi të tregojë njohuritë dhe dëshmitë e tij të drejtpërdrejta, ku mundohet që me fjalët e veta ta përshkruajë Aliun. Në këtë përshkrim, ne lirisht mund të vërejmë përkujdesjen e guximin e lartë që kishte ky xhemat, madje edhe para pushtetit dhe kalifatit, ngase ishte absolvent i medreses së Pejgamberit, nxënës i besimit dhe Kur’anit.
Darar bin Damra thotë:
_________
1) disa nga populli i Kufesë iu ankuan hazretit Aliut për atë që bëri kalifi para tij, lidhur me atë që njerëzit i tuboi në një lexim të Kur’anit, Aliu i hidhëruar u është përgjigjur me këto fjalë: heshtni se Othmani këtë e ka bërë me konsultimin e sahabëve të mëdhenj edhe unë do ta bëja atë që bëri Othmani të isha në vendin e tij. Wiliam Muir of the Caliphate, Londër, 1882, f. 308

“Ai largohet prej kësaj bote dhe zbukurimeve të saj, natën dhe errësirën e saj e shoqëronte me namaz. Vall-llahi, ishte një njeri që derdhte lot, rrinte në kijtime, pendohej dhe mërzitej, e qortonte veten, e pëlqente teshën e ashpër, ushqimin e thatë.
Vall-llahi ishte si çdonjëri prej nesh, përgjigjej kur e pyetnim, na priste i pari me përshëndetje kur i shkonim, na vinte kur e ftonim.
Vall-llahi, edhe pse ai afrohej dhe shoqërohej tepër me ne dhe shoqërimi ynë i tepërt ndaj tij, kur i flisnim, nuk i flisnim nga droja, kur i shkonim të parët, këtë nuk e bënim nga madhëria që kishte, kur buzëqeshej, ndriste si inxhi, fetarët i çmonte, të varfrit i donte, të fortit nuk i jepte krahun për padrejtësi, të varfurit nuk i humbnin shpresat në drejtësinë e tij, dëshmitar e kam All-llahun xhel-leshanuhu. E kam parë në disa gjendje, kur nata i lëshonte perdet e saj dhe yjet ndriçonin, ngulitej në mihrabin e tij duke kapur mjekrën, zemërohej e shqetësohej, qante me mallëzim, sikur e dëgjoja duke thënë: Oj dunja! Oj dunja, a mua po më ekspozohesh e stolisesh? Sa larg je, sa larg je! Mbashtro dikë tjetër se unë të kam lëshuar ty tri herë, për mua nuk ka kthim te ti, jeta jote është e shkurtër, jetesa jote është e poshtër dhe rreziku yt është i madh. Ah, ah, sa pak përgatitje që kam për këtë udhëtim të gjatë e të mërzitshëm!”
_______
1) Ibn Elxheuzij, Sifetu Essafveh, f. 122


JETA E MUNDIMSHME E KALIFËVE DHE LARGIMI I TYRE NGA EMËTIMI I NDONJË PERSINI PREJ FAMILJES SË TYRE PËR KALIF


Këta katër kalifë i dallonte çiltëria dhe afrueshmëria e tyre e pashembullt ndaj All-llahut xhel-leshanuhu, ngase nuk u pajtuan të dëfrehen me pasuritë e mëdha nga ari dhe argjendi, që ishin fryt i grumbulluar gjatë shekujve, të cilat gjatë kohës së tyre filluan të rrjedhin me të madhe nga romakët dhe persianët. Ata nuk bënë jetesë të pasur, e ku më të jepen pas luksit e komoditetit; përkundrazi ata ndoqën gjurmët e të Dërguarit të dashur Muhammedit alejhis-salatu ves-selam dhe zgjodhën jetën e përvuajtur e me flijime në vend të dëfrimit dhe komoditetit. Ç’është e vërteta, ata para se të vinin në kalifat kanë pasur jetë më të rehatshme dhe më komode.

Giboni thotë:
“Ebu Bekri, Omeri dhe Othmani u edukuan në rrethana të vështira dhe gjatë luftimeve që janë zhvilluar kundër Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. paralajmërimi i Muhammedit alejhis-salatu ves-selam se këta vendin e kanë të garantuar në xhennet, i bëri ata që të mos kenë frikë nga rreziqet dhe të largohen nga të gjitha dëfrimet. Ata morën pushtetin në duar, kur kalifati bënte vitet e para, kur feja dhe drejtësia kishin më shumë vlerë sesa pushteti. Jeta e rëndomtë ishte bërë traditë e tyre, e kjo befasonte për të mirë mbretërit të cilët simbol e kishin forcën dhe madhështinë.”

Asnjëri prej tyre nuk e la të birin a ndonjë tjetër të afërm të familjes së tij në postin dhe vendin të cilin e patën.përkundrazi, ata porositën bijtë dhe të afërmit që të largohen nga kalifati, ndërsa besimtarët i porositën që këta të mos i zgjedhin kalifë asnjëherë.
Prej kësaj mund të nxjerrim vetëm një përfundim (në bazë të përvojave, natyrës dhe sjelljeve të njeriut, si dhe traditave të pushtetmbajtësve, shteteve qindraa mijavjeçare), se ata me plotëkiptimin e fjalës kanë qenë të sinqertë, të lidhur ngushtë me All-llahun xhel-leshanuhu, larg çdo interesi të hapur a të fshehtë dhe se nuk e kanë marrë përgjegjësinë e udhëheqjes së kalifatit për diçka tjetër, pos për hir të All-llahut xhel-leshanuhu, për përparimin e përkrahjen e fesë, si dhe për zhdukjen e fitmes dhe rreziqeve. Nëse është saktë (siç supozojnë disa shkolla) se këta kalifë e kanë marrë përgjegjësinë e udhëheqjes së kalifatit që t’i realizojnë qëllimet e tyre vetjake, të bëjnë famë dhe të arrijnë përfitime materiale, atëherënuk do të kishte kurrfarë kuptimi që ata të humbin ahiretin dhe të shkaktojnë hidhërimin e Zotit pa i shfrytëzuar të mirat e kësaj bote. S’ka dyshim se kjo nënkupton të vësh veten në rrezik për diçka prej sëcilës s’ke kurrfarë përfitimi, pra krejt e pakuptimtë për ata që kanë mend. Me fjalë kjo i ngjet asaj urtisë popullore: “U mbars mali e polli një mi”.
_______
1) Edward Gibbon, The and Fall of the Roman Empire Londër, 1911, vëll. V, f. 399


PËRKUSHTIMI DHE ALTRUIZIMI (FLIJIMI) I EBU BEKRIT, ALL-LLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TË

Me këtë rast mjafton të japim një shembull nga biografia e Ebu Bekrit dhe një tjetër nga e Omerit, All-llahu xhel-leshanuhu, qoftë i kënaqur me ta, ku do t’i mundësohet çdokujtë që fanatizmi nuk mbizotëron mendjen dhe ndërgjegjen e tij, që kështu ai të gjykojë drej. Një historian i kohës së kalifatit të Ebu Bekrit për të thotë:

“Thuhet se gruaja e tij ka pasur ëndje për të ngrënë një ëmbëlsirë. Ebu Bekri asaj i ka thënë se nuk kanë me sa të blejnë. Ajo i ka thënë se do të ndajë prej nafakës disaditëshe që të ketë mudësi ta blejë. Më këtë Ebu Bekri u pajtua. Ajo veproi në atë mënyrë dhe për dias ditë mblodhi pak dhe ia tregoi Ebu Bekrit që me to t’ia blejë ëmbëlsirën. Ai i mori ato dhe i ktheu në Bejtulmal, duke i thënë se kjo na tepron nga ushqimi i ditës. Pastaj e pakësoi racionin e vet ditor për aq sa ndante gruaja e tij gjatë atyre ditëve.”

Hazreti Hasani, i biri i Hazretit Aliut, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me ta, thotë:

“Ebu Bekrit kur iu afrua vdekja tha: Ajshe, shiko deven prej së cilës marrim qumësht, enën e
________________
1) Ibni Elethir, Elkamil, vëll. II, f. 423, botim i Daru Sadir, Bejrut

Madhe në të cilën i lajmë teshat dhe kadifen që veshnim! Këto i përdornim kur kujdesesha për çështjen e myslimanëve dhe pas vdekjes sime menjëherë t’ia kthesh Omerit. Kur ndërroj jetë Ebu Bekri, ajo i mori ato dhe ia dorëzoi Omerit. Omeri, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, i tha: Mëshira e All-llahut qoftë mbi ty o Ebu Bekër. Me të vërtetë e ke ngarkuar atë që do të vijë pas teje.

Në një transmetim tjetër, Ajshja, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, thotë: Kur Ebu Bekri ra në shtratin e vdekjes tah: Shiheni atë që tepron nga pasuaria ime prej kohe që e kam marrë kalifatin, dorëzojani që të vijë pas meje, unë e kam shfrytëzuar atë.

Po ashtu në një transmetim thuhet: Kur Ebu Bekrit i erdhi vdekja, ai tha: Vreshta ime që gjendet në akëcilin vend, t’i kthehet Bejtulmalit si zëvendësim për pasuarinë që kam marrë nga Bejtulmali gjatë kalifatit tim,... Sipas një transmetitmit tjetër, ai ka thënë: Nga pasuria ime, në Bejtulmal do t’i ktheni tetë mijë derhem, sepse aq është harxhuar për mua nga Bejtulmali gjatë kalifit. Duke hequr shpirt, Ajshes i ka thënë:

“Kur të vdes unë, laji teshat e mia dhe po ato t’i bësh qefin për mua. Ajshja i tha: Baba! All-llahu na ka dhënë më të mira, të të mbështjellim me qefin të ri. Ai tha: I gjalli është më nevojtar, ai mbulon
___________
1) Essujutij, Tarihu Elhulefa, f.78
2) Ibni Saad, Errabekatu Elkubra, vëll III, f. 192

Dhe e ruan veten me to, kurse i vdekuri prishet dhe shkatërrohet.”

TURNEU ZYRTAR DHE UDHËTIMI I OMERIT PËR NË SHAM

Këtu do të jepet një shembull për përvuajtjen dhe maturinë e tij sa i përket pamjes së jashtme si udhëheqës. Lexuesit me siguri kanë njohuri për raportet, turnetë zyrtare të shumë princave dhe kryetarëve të shteteve, republikave etj., kanë parë shfaqje të ndryshme të forcës, mburrjes, kapardisjes, fodullëkut, por gjithashtu kanë dëgjuar edhe për turnetë e këtilla që bëri udhëheqësi më i madh dhe kalifi më i famshëm i shekullit VLL, Omer bin Hattabi, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, i cili u nis për në Sham me rastin e çlirimit të Bejtul Makdisit (Kudusit) në vitin 16 (sipas hixhretit). T’ia lëmë vetë historianit të na tregojë për këtë udhëtim të çuditshëm duke e përshkruar me penën e tij të mprehtë:

“Ndoshta lexuesi i nderuar ka dëshirë të njihet më hollësishtë me detajet e udhëtimit që bëri për në Sham kalifi Omer, All-llahu xhel-leshaunuhu qoftë i kënaqur me të. Ky udhëtim kishte rëndësi të madhe për armikun e fuqishëm, i cili mezi priste që ta shohë kalifin e islamit, i cili kishte mbjellë frikë në zemrat e njerëzve. Kalifi u nis në këtë udhëtim me një përilësi të veçanzë, e ku më shërbetorë, trupë oficerësh, a personalitete të larta udhëheqëse, por përkundrazi ai u nis, me një kalë të rëndomtë i shoqëruar nga disa muhaxhitë dhe ensarë. S’do mend se lajmi i daljes së Omerit për në Sham i mbushi zrmrat (e armiqëve) me frikë e tmerr.


Ai zbriti në Xhabije ku u ndal një kohë dhe shkroi kontratën e paqes, pastaj u nis për në Bejtul Makdis. Gjatë rrugës iu dëmtuan thundrat kalit të tij, prandaj i sollën një at të cilin e hipi, por kali filloi të kërcejë e të luajë si i stervitur. Atëherë Omeri zbriti menjëherë e qëlloi pak në ftyrë dhe i tha: Mose mësoftë All-llahu atë që ta ka mësuar këtë azdisje. Prej atëherë ai më nuk hipi kurë ndonjë kalë shale. Kur arriti afër Bejtul Magdisit, i dolën ta presin Ebu Ubejdeja dhe komandanti i ushtrisë. Omeri e kishte këmishën prej pëlhurës së hollë të pambukut, e cila ishte bërë lyrë nga djesrsa dhe ishte grisur. Ky pra ishte kalifi i myslimanëve. Besimtarët kishin mendimin se të krishterët kur do të shihnin kështu Omeri, ata do ta përçmonin, prandaj i thanë: Se sikur të vishte ai rroba të reja dhe të hipte një kalë shale, do të ishte më me vlerë në sytë e romakëve. Omeri u tha: Ne jemi një popull që All-llahu na lartësoi me islamin, prandaj nuk kërkojmë tjetër zëvendësim.”

Ibn Kethiri transmeton gjithashtu duke thënë: “Omer Bin Hattabi, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, arriti në Xhabije nëpër rrugën Ilija me një deve të përhimtë. Kokën e tij pa flokë e piqte dielli, ngase nuk kishte në kokë as kapuç as shall. Këmbët e tij takoheshin njëra me tjetrën, ngase devja
________
1) El-Alal-Lameh Shibli Ennuamani, vëll. I, f. 142-145, Metbeatu Elmearif, 1956

nuk kishte shalë. Kishte një mbulesë të leshtë, e cila i shërbente si shtrojë kur udhëtonte me deve, ose kur ulej në tokë. Si valixhe kishte një mushama ose një gunë të mbushur me gjethe hurme. Kjo i shërbente si valixhe gjatë udhëtimit, kurse si jastëk kur pushonte. Në trup kishte një këmishë pëlhure të hollë pambuku, e cila ishte e ndotur dhe e grisur anash. Kur mbërriti kërkoi t’ia thirrnin prijësin e popullit. Ata e thirrën Xhelmusin, të cilit Omeri i tha: Derisa të ma lani e të ma qepni këmishën time, më jepni hua një këmishë a ndonjë petk tjetër. Ia prunë një këmishë të linjtë, kurse ai i pyeti se çka është kjo e linjtë? Ata ia shpjeguan ç’është liri. Atëherë Omeri e hoqi këmishën e tij. Pasi ia lanë dhe ia arnuan, ai përsëri e veshi të veten. Xhelmusi i tha Omerit: Ti je mbret i arabëve, këtij vendi nuk i ka hije devja, do të ishte më e vlefshme në sytë e romakëve sikur të veshësh diçka tjetër dhe të kalorësosh një at. Omeri i tha: Ne jemi një popull që All-llahu na lartësoi me islamin, prandaj nuk kërkojmë zëvendësim tjetër.

Ata ia prunë një kalë të tillë pa shalë. Ai i hodhi mbi shpinë shtrojën e vet dhe pasi kalëroi pak, ai tha: Ndaleni, ndaleni këtë kalë! Deri tani kurrë s’kam parë njerëzit të kalërojnë shejtanin. Pastaj ia prunë deven e tij dhe me atë u nis.”

Po japim dhe një fragment lidhur me udhëtimin e dyt të Omerit për në Sham, viti 18
_______
1) “El Bidajeh ve Ennehajeh”, vëll. VII, f. 59-60

(sipas hixhretit), të cilin e tansmeton Tabariu, ku thotë:

“Omeri e la Aliun në vendin e vet dhe u nis me disa shokë nga rruga Ilia (në bregdetin e Detit të kuq). Kur u afruan te Ilija, Omeri theu rrugën e pasi tij shkoi edhe shërbetori. Ai zbriti e kreu nevojën e vogël dhe u kthye, mori deven e shërbetorit të tij, mbi të cilën kishte një gëzof të kthyer mbrapsht, kurse shërbetori ia dha deven e vet. Kur Omeri i arriti që prinin, ata e pyetën ku është prijësi? Ai u tha se është para jush (për veten). Atëherë ata shpejtuan për ta arritur dhe u larguan nga ai. Më vonë atyre u është treguar se Prijësi i myslimanëve ka hyrë në Ilija për të ndenjur. Atëherë ata u kthyen tek ai.”

BASHKËPUNIMI I HAZRETIT ALIUT ME TRE KALIFËT

Me të vërtetë Aliu, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, ka bashlëpunuar shumë me tre kalifët, po sidomos me dy të parët- Ebu Bekrin dhe Omerin. Siç dihet, ai ka ndimuar me idetë e qëlluara të tij edhe në rastet më kritike. Edhe ata ia kanë pranuar diturinë e tij të thellë dhe përpikërinë e tij mendimore, edhe e kanë falenderuar për këto.

Përshtypjet e hazretit Aliu me tastin e vdekjes së Ebu Bekrit dhe rënien shehid të Omerit, dëshmojnë për afrinë e tyre të madhe e të sinqertë që
_____
1) “Ettaberij”, vëll.IV, f, 203-204

ka pasur me ata dy. Në librat e historisë mund të shohim dy fjalimet e tij që ka mbajtur, për këto dy raste, në të cilat shihet qarttë stili retorik, gjuha e pasur dhe logjika e thellë e tij. Por ne këtu nuk do t’i përmendim këto, me qëllim që të mos e zgjatim shumë.

Ndër fjalët që i shkroi Emir Aliu, po përmendim:

“Hazretin Aliu u pajtua me zrmërgjerësi që Ebu Bekri të bëhet kalif pas vdekjes së Resulull-llahut.”

Megjithëse Uliem Mori e ka theksuar shumë mospajtimin e mendimit të Ebu Bekrit dhe Omerit rreth trashëgimisë personale të të Dërguarit, ai prapëseprapë i vërteton vajtje – ardhjet dhe ndejat e Aliut tek Ebu Bekri, njëlloj sikurse të shokëve të tjerë dhe mbikëqyrjen e tij në gjyqin suprem.

Uliem Mori pranon gjithashtu se Aliu ishte ai që në përgjithësi ua kthente përgjigjet letrave të Ebu Bekrit.
________
1) Muhib Eddin Etaberij, Errijadu Ennedirah fi fedail el’ashrah. Ky gjendet në dorëshkrimet e bibliotekës Nedvetu Eluema, numri i dorëshkrimit 1784 f. 126, 127, 187, 188. ibn Saad, Tabekat Elkubra, vëll. III, f. 370, botim i Daru Sadir, Bejrut. Vërejtje: Libri Errijadu Ennedirah nuk është më dorëshkrim, ngase është botuar.
2) A Short History of Saracens, op. Cit., f. 21
3) Annals the Early, Caliphate, op. Cit., f. 123


Gjithashtu profesor Askeri Xhaferi thekson në përkthimin e anglisht të librit “Nehxhul Belagah”, të cilën e botoi shoqata Islamike Botërore shiite, se Omeri e ka konsultuar Aliun dhe i ka pranuar mendimet e tij. Kështu veproi Omeri me rastin e luftës kundër Perandorisë Romake kur e konsultoi Aliun, i cili i tha që ai të rrinte atje, kurse të dërgonte një epror tjetër të sprovuar për ta udhëhequr ushtrinë. Po kështu Aliu nuk u pajtua që Omeri të dalë në fushën e luftës që u bë kundër forcave persiane dhe kështu nuk e la të shkonte.

Për ta vërtetuar këtë gjë të rëndësishme mund t’i kthehemi librit “Nehxhul Belagah”. Dy fjalimeve të Aliut, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, me numra 137-149.

Kur kundërshtarët e Othmanit e rrethuan dhe ia ndaluan ujin, ai doli para njerëzve dhe u tha: A është në mesin tuaj Aliu? Ata i thanë jo. Ai përsëri tha: A është në mesin tuaj Sa’adi? Ata iu përgjigjën jo. Ai heshti dhe pas pak tha: A ka dikush që ta njoftojë Aliun për këtë gjë dhe të na sjellë ujë të pijmë. Aliu u informua për këtë dhe dërgoi tek ai tri shtëmba të mbushura me ujë, të cilat mezi arritën tek ai. Si pasojë e kësaj u lënduan disa pjesëtarë të fisit hashimij dhe të fisit umeje. Kur u informua Aliu se Othmanin duan ta vrasin, Hasanit dhe Huseinit u tha: Shkoni me shpata tuaja, rrini para derës së
_________
1) Peak of Eloquence, Bombay, 1979, f. 57
2) Ibid, f. 57, 260-270

Othmanit dhe mos linin askë t’i afrohet atij.

Në një transmetim tjetër thuhet: kur kundërshtarët e rrethuan shtëpinë e Othmanit, Aliu e dërgoi Hasanin dhe shërbetorin e tij, Kamberin, të cilët i urdhëroi t’i ndalojnë njerëzit që të mos hyjnë tek Othmani. Gjatë sulmeve që ia bënë armiqët Othmanit u përgjak Hasani dhe Kamberi duke bërë roje para derës së Othmanit. Kur armiqët nuk mundën të hyjnë nga dera, ku ishte Hasani, ata kërcyen murin, hynë tek Othmani dhe e mbytën atë duke lexuar Kur’an.



MARRËDHËNIET E NDËRSJELLA TË FAMILJES SË MUHAMEDIT ALEJHIS-SELAM DHE SHOKËVE TË NDERSHËM, ALL-LLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TA

Kur’ani i madhëruar i përshkruan shokët e nderëshëm të Muhammedit, alejhis-salatu ves-selam, me këto fjalë:

“...(sahabët) janë të ashpër kundër jobesimtarëve, janë të mëshirshëm mes vete...” (El Fet’h, 29)
______
1) Es-Sujutij, Tarih El-hulefa, f. 159-169 (edhe në libra të tjerë).
2) Ibid.


Ky tekst Kur’anor thekson mënyrën e jetës së tzre, marrëdhëniet e tyre të ndërsjella, ndjenjën vëllazërore, dashamirësinë midis tyre, respektin ndaj njëri-tjetrit, përkujdesjen ndaj njëri-tjetrit dhe kryerjen e detyrimeve ndaj njëri-tjetrit. Shtë shumë e drejtë thënia e Emir Aliut ku theksohet:

“S’ka dyshim se vetë qëndrueshmëria në fe e shokëve të Pejgamberit alejhis-selam është argument për vërtetësinë dhe sinqeritetin e Pejgamberit ndaj qëllimit për të cilin është dërguar.”

Çdo gjë tjetër që është transmetuar ose që transemetohet për shokët e ndershëm të Pejgamberit dhe është në kundërshtim me këtë argument Kur’anor, do të thotë përgënjeshtrim dhe mohim i Kur’anit, përgënjeshtrim i historisë, prapagjykim dhe dyshim në edukimin e Pejgamberit alejhis-salatu ves-selam.

Tani do të sjellim fakte dhe ndodhi që kanë të bëjnë me shokët e ndershëm të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam.

Buhariu nga Ukbe Bin Harith, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, në transmetimin e tij thotë:

Ebu Bekir e fali ikindinë, pastaj doli të ecte dhe e pa Hasanin duke luajtur me fëmijët. Ai e mori dhe
_______
1) Amir Ali, The Spirit of Islam, Londër, 1922, f. 22

E ngriti në krah duke i thënë: Vall-llahi i ngjan Pejgamberit e jo Aliut, kurse Aliu qeshte.
Në transmetimin e Huseinit, birit të Aliut, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, thuhet:

“Një ditë Omeri më tha: O biri i im, eja të na vizitosh? Shkova një ditë tek ai dhe e gjeta vetëm me Muaviun. Kur deshi të hyjë edhe biri i tij, ai nuk i dha leje. Kur e pashë këtë gjë unë u ktheva. Në një rast kur më takoi, ai më tha: S’të shoh të vish te ne? Unë i thashë: Erdha dhe të gjeta vetëm me Muaviun. Kur pashë se biri yt u kthye, edhe unë u ktheva. Ai më tha: Ti ke përparësi më tepër se biri im Abdullahu.

Transmeton Ibn S’adi nga Xhafer Es-sadiku nga Muhammed El Bakiri nga babai i tij Aliu, biri i Huseinit ku thuhet: Tek Omeri arritën disa tesha nga Jemeni, të cilat ai ua shpërndau njerëve. Omeri ishte ulur ndërmjet varrit (të Pejgamberit) dhe mihrabit, kurse njerëzit vinin tek ai, e përshëndetnin dhe merrnin tesha. Dolën Hasani dhe Huseini prej shtëpisë së nënës së tyre, Fatimes dhe pasi i kaluan njerëzit u afruan të marrin edhe atë prej teshave, sepse kishin nevojë. Omeri i erdhi keq kur i pa dhe më pikëllim u tha: Vall-llahi, nuk jam i kënaqur që ua jap këto që kam mbetur. Ata thanë: O prijës i
______________
1) “Sahih Elbuharij”, kreu “Sifetu Ennbij”, Vëll. I, f. 501
2) “Kenezu Elummal”, vëll. VII, f. 105. “Elisabeh”, vëll. I, f. 133, me sened dahih

besimtarëve, ti ke veshur popullin dhe shumë mirë ke vepruar. Omeri tha: Si bëhet që dy djelmoshat më të nderuar të vijnë deri këtu dhe t’u mungojnë këto gjëra. Pastaj Omeri bëri një shkresë për në Jemen, ku shkruante: Të më sillni menjëherë nga një palë rroba për Hasanin dhe Huseinin. Kur ia sollën, ai va ndau atyre dyve.”

Nga Ebu Xhaferi transmetohet, se pasi që All-llahu xhel-leshanuhu ia hapi dyert e pasurisë Omerit, ky vendosi që të caktojë ndihma për popullin. Tuboi disa prej shokëve të Pejgamberit. Abdur-rahaman bin Aufi i tha Omerit të fillojë prej vetes, kurse ky i tha: Jo vall-llah, do të filloj nga ai që është më i afërt me të Dërguarin e Zotit, prej fisit Hashimij dhe familjes së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Kështu ai filloi prej Abasit, vazhdoi me Aliun, u dha pesë fiseve dhe mbaroi me Beni Adijj Bin Kaabin. Pastaj u shpërndau pjesëtarve të fisit Haxhimij që kishim marrë pjesë në Luftën e Bedrit, më të afërmve të fisit Umejje bin Shems, e kështu me radhë dhe gjithashtu Hasanit dhe Huseinit u caktoi në bazë të afërsisë së tyre me të Dërguarin e Zotit.

Dijetari i fanshëm Shibli En Numani, në librin e tij “El Faruk”, në nëntitullin “Kujdesi, obligimet dhe marrëshëniet e ndërsjella midis familjes së Pejgamberit dhe shokëve të tij”, thotë:
_______
1) ibid, f. 106
2) Ebu Jusuf, Elharaxh, f. 24-25


Omeri, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, nuk i ka hyrë asnjë veprimi për çështjet e rëndësishme para se të konsultojë Aliun, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, i cili ia jepte këshillën më të qëlluar që buronte nga sinqeriteti i tij. Në betejën “Nehavend” Omeri kërkoi që ushtrinë ta udhëhiqte Aliu, por ai nuk u pajtua. Edhe kur shkoi në Kudus, Omeri si zavendës në Medine për çështjet e kalifatit e la Aliun. Por më tepër afria dhe solidariteti midis tyre shihen nga pëlqimi i Aliut që Ummi Kulthumi, e cila ishte bija e Fatimes, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me të, të martohet me Omerin.

Fakti se Aliu e martoi Ummi Kulthumin me Omerin, pa marrë parasysh se ai ishte i moshuar dhe i kishte gratë e tjera, dëshmon për lidhjen e fortë dhe të sinqertë midis tyre. Kjo gjë përforcohet edhe më shumë kur vërejmë faktin se Aliu i ka emërtuar tre fëmijët e vet me emrat e tre kalifëve para tij: Ebu Bekri, Omeri dhe Othmani.

Ky është shembulli më i qartë për besimin dhe nderimin e ndërsjellë që kanë pasur këta të dy. Mund të sjellim edhe shembuj të tjerë për këta lidhje të fortë, por mjafton kjo që përmendëm pa dashur ta zgjatim më tepër.
____________
1) Lidhur me këtë martesë është bërë një studim i gjerë për faktet e shqyrtimet shkencore rreth kësaj teme, në librin “Ajatun Bejjinat” Muhsin Elmeliku, vëll I, f. 127-164, botim i Mirza Fur 1870
2) Abbas Muhmud Akkad, Elabkarijjat, f. 95, botimi i Daru Elfutuh, Kajro


NJË PËRSHKRIM I SHKËLQYESHËM PËR KOHËN E SAHABËVE, ALL-LLAHU XHEL-LESHANUHU QOFTË I KËNAQUR ME TA, NGA PENA E POETIT TË MADH TË INDISË- EL TAF HUSEIN HAALI

Veçori kryesore e kësaj shqërie të parë islame është se ajo është e ngritur në bazë zë shoqërimit profetik dhe të edukimit në islam sipas parimeve Kur’anore. Prandaj kjo shoqëri u shndërrua në një buqetë lulesh të bukura, ku çdo lule e çdo gjeth ia ka shtuar bukurinë dhe hijeshinë kësaj buqete.

Fiset e ndryshme, familjet e shumta dhe individët e klasave të ndryshme u bënë si një familje shembullore. Ata sikur kushin një zemër, sepse i bashkoi edukimi i mrekullisë së Pejgamberit si dhe parimet e shkëlqyeshme të islamit, të cilat mbjellin dashurinë dhe besimin.

Tani po shfrytëzoj rastin që t’u sjell pjesë nga kasidat që nxorëm prej përmbledhjes së njohur “Muzdevxha Haali” të poetit të famshëm Eltaf Husein Haali, ku përshkruhet shoqëria e shokëve të ndershëm të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam në një mënyrë të shkëlqyeshme dhe origjinale. Ky pasqyrim flet edhe për realitetin e asaj kohe. Ajo shoqëri është e ndritshme dhe zë vendin e parë dhe më të lartë në historinë e njerëzimit, pas biografive dhe historive të pejgamberëve.
Ky poet i madh duke përshkruar kalifatin e drejtë dhe gjendjen e sahabëve, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me ta, thotë:

“All-llahu xhel-leshanuhu me të vërtetë e bekoi popullin islam me dhuntinë e drejtë dhe i Dërguari alejhis-selam obligimin e kreu në mënyrën më të përsosur u plotësua argumenti i All-llahut xhel-leshanuhu ndaj njerëzve. Kur i Dërguari ndërroi jetë ai la pas vete një popull që trashëgoi islamin dhe nuk mund të krahasohet me dikë tjetër në gjithë botën.

Me të vërtetë këta njerëz i janë bindur islamit, u kanë dhënë ndihmë myslimanëve, kanë qenë besnik ndaj All-llahur xhel-leshanuhu dhe të Dërguarit të tij alejhis-alatu ves-selam, janë kujdesur për jetimët dhe të vejat, janë larguar nga rruga e mosbesimit dhe e devijimit, janë shkrirë për hir të së vërtetës, e cila ka qenë udhërrëfysi i vetëm i jetës së tyre. Ata me të vërtetë i zhdukën gjurmët e prapambeturisë, i rrënuan themelet e të falltuarit, shkrimet me bujari pasurinë dhe shpirtin e tyre në rrugë të All-llahut xhel-leshanuhu, përballuan çdo fatkeqësi duke iu frikësuar askujt, pos All-llahut xhel-leshanuhu. Nëse ka lindur midis tyre ndonjë kundërshtim për diçka, ajo ka buruar vetëm nga sinqeriteti. Në qoftë se ndodh ndonjë mosmarrëveshje për diçka, ajo dukej më e mirë se kompromisi dhe paqësimi. Kjo vinte si pasojë e asaj vale të lirisë fideiste, me të cilën u gjelbëruan kopshtet e botës njerëzore. Nuk kishin naze në të ushqyer dhe në veshmbathje. Nuk kishte dallime midis komandantit dhe ushtarëve, të pasurit dhe të varfërit. Kështu zellshëm e ka bërë kopshtin dhe në të ka mbjellë pemë të bukura, kurse kalifi është përkujdesur për ummetin, sikurse barinjtë që ruanin kopenë. Ata nuk kanë bërë dallim në mes myslimanëve dhe jomyslimanëve, nuk e theksonin dallimin midis të lirit dhe robit. Ata gjithashtu e trajtonin njëlloj gjithë ummetin si të ishin motrat, vëllezërit, nënat e bijët e tyre. Vuajtjet dhe mundimet e tyre janë përqendruar në rrugën e së vërtetës, gjithnjë i përforconin lidhjet e veta sipas parimeve të së vërtetës. Ata kurrë nuk ziheshin mes vete dhe gjithmonë zbatonin sheriatin me përpikëri dhe me besnikëri.

Vetëm kur duhej, ata dinin të kursenin, vetëm kur duhej, ata dinin të jenë dorëlirë. Ishin të matur si në dashuri, ashtu edhe në armiqësi. Pa nevojë dhe pa arsye as që e kanë pasur inat dikë. Ata respektonin vetëm atë që respektonte të vërtetën kurse ai kthenin shpinën atj që s’e përfillte të vërtetën.”

__________
1) Mesdes Hali, Meddu Elislam ve Xhezruhu, f. 37-38, botim i Raxha ram kumar, Laknov, Indi

FAKTI I HARMONIZIMIT TË NATYRËS NJERËZORE ME ORVAJTJEN RILINDËSE DHE ME MERITËN E MADHE PËR NJERËZIMIN

Me të vërtetë pamja e jashtme e shoqërisë islame, qenia dhe përshkrimi që jepen sipas Kur’anit, sunnetit e historisë së vërtetë dhe, për më tepër, ajo që shihet prej vetë karakteri të kësaj shoqërie dhe drejtimit të saj, nuk i pasqyron vetëm myslimanët, të cilët janë edukuar në gjirin e Pejgamberisë (së Muhammedit) dhe që kanë marrë udhëzimet e në shkollën e pejgamberisë dhe të Kur’anit, por këto madje japin edhe një pasqyrim të bukur për një numër të madh njerëzish të pashembullt (edhe pse kjo mund t’i referohet një numri të vogël, duke pasur para sysh kalimin dhe ndryshimin e kohls dhe vendit) për nga shkalla e ngritjes së tyre dhe për nga shembëlltyra. Këtë gjë e vërteton qartë vetë natyra e njeriut që është në pajtim e në përputhje me islamin, e cila është e gatshme për ta pranuar të mirën dhe që ka mundësi të gjithanshme për përsosjen shpirtërore dhe qëllimet më të larta të saj, (që është vështirë t’i përafytyrojë mendja e njeriut). Nga ana tjetër kjo mbështetet edhe me përpjekjet e sinqerta që kanë bërë njerëzit e sinqertë dhe të përkrahurit nga All-llahu, xhel-leshanuhu, pastaj me sukseset, ndikimet e përjetshme të tyre. Në bazë të kësaj që u tha del se njerëzimi me të drejtë mund të vetëlavdërohet me të dhe çdokush të mburret në çdo kohë me atë nivel të lartë zhvillimi që ka pasur ( me lejen e Zotit) qenia e tij. Kjo gjë ua mbush zemrat me shpresë e vullnet të gjithë njerëzve, ua heq kompleksin atyre që s’duan të kenë punë me shoqërinë njerëzore, kurse, nga ana tjetër, ushqen ambicjet, dhe ua ngre moralin njerëzore që ta ndjekin vijën e drejtë, të aktivizohet e të forcohet te njeriu shtytja e dashurisë së sinqertë sidomos ndaj personalitetit të Pejgamberit, që është vula e pejgamberisë dhe prijës i të dërguarve- Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, si dhe ndaj të gjithë pejgamberëve dhe të dërguarve të tjerë në përgjithësi. Me këtë desim i padukshëm bëhet besim i dukshëm, të cilit i shihen gjurmët, rezultatet e edukatës dhe të mësimit të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam.

Ka të drejt Shejhul Islami El Hafidh ibn Tejmiu kur thotë:

“Më të mirët e këtij ummeti (populli) janë shokët e ndershëm të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Nuk ka pasur në gjithë ummetin bashkim më të madh e më të drejtë në fenë e drejtë, sikurse bashkimi i tyre. Nuk ka pasur në gjithë ummetin të tjerë që sikurse këta u janë shmangur përçarjeve dhe mosmarrëveshjeve mes vete. Po të krahasohet ndonjë e metë eventuale e tyre me të metat e të tjerëve nga ky ummet, kjo do të ishte si krahasimi i të paktës me të shumtën. Kështu do të ndoshte po të krahasoheshin edhe të metat e këtij ummeti me ato të ummeteve të tjera. Prandaj lexuesi e ka të qartë se nuk duhet ta quajë të zezë teshën e bardhë vetëm pse në të ka një njollë të zezë dhe anasjelltas, që quajë të bardhë, në bazë të njollës, një teshë të zezë.”

GJENERATA E PARË E ISLAMIT DHE PASQYRIMI I SHFORMUAR E I ERRËT I SAJ

Përkundër gjithë asaj që u përmend më lartë, paraqitet një sekt që e quan veten pjesëtar i islamit dhe i Pejgamberit të islamit (ata janë sekti Imamiit-ithniasherit) dhe i cili kohën dhe shoqërinë e Pejgamberit i pasqyrojnë në mënyrë të kundërt duke rrënuar kësisoj të gjitha përpjekjet dhe mundimet që i bëri Muhammedi alejhis-salatu ves-selam në sferën e edukimit dhe udhëzimit. Nga ana tjetër këta (imamiitët) pohojnë dështimin dhe mossuksesin e Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, që nuk e ka përjetuar asnjë reformator ose edukues tjetër i sinqertë, madje edhe që nuk kanë qenë të udhëruar e të përkrahur nga All-lllahu xhel-leshanuhu e as që e kanë pasur burim shpallhen nga ana e All-llahut të madhëruar, siç ishte rasti me Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Ky sekt paraqit një pasqyrim të shformuar dhe të errët, i cili mohon dhuntinë (nimetin); është tradhti, fsheh të vërtetën, u jep përparësi pasioneve, lakmon famën, shfrytëzon çdo mjet për kurdisje e falsifikime, arsyeton shpifjet e këtilla vetëm që këto qëllime anive të realizohen e të arsyetohen.

Ky është një pasqyrim i shformuar dhe i urrejtur, i cili jo vetëm që çon drejt humbjes së
__________
1) ibën Tejmijeh, Minhaxh Essuneh, vëll. III, f. 242

shpresave për fatin e përpjekjve dhe edukimin islamik, madje ka ndikim të keq edhe në fatin dhe ardhmërinë e të gjithë njerëzimit. Ky sekt mbron qëndrimin se orvatjet, mundimet, vështirësitë etj, që pati Muhammedit alejhis-salatu ves-selam gjatë njëzet e tri vjtëve, nuk kanë dhënë rezultat. Sipas tyre Muhammedit alejhis-salatu ves-selam arriti që vetëm tre persona (ose katër sipas disa transmetimeve) të mbeten besnikë të islamit edhe pas vdekjes së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, kurse të tjerët i kanë ndërprerë lidhjet e tyre me islamin menjëher pas vdekjes së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam (ruana Zot nga ky mendim!) Njëkohësisht këta pohojnë se shoqërimi dhe edukimi i Muhammedit alejhis-salatu ves-selam kanë pësuar dështim dhe ai nuk ka arrii ta kryejë detyrën e caktuar.

Në librin “El Xhamiul Kafij”, të cilin ithnaasheritët e marrin si libër më të saktë, në kreun e fundit në nëntitullin “Kitaburraudah” jepet një transmetim nga Imam Ebi Xhaferi (Imam Muhamed Bakir) ku thotë:

“Pas vdekjes së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam, përveç tre vetave, njerëzit e tjerë u bënë
_________
1) Sikur të mos ishte sjellja e qëndrimi i keq ndaj shokëve të Pejgamberit, (të cilët arritën një nivel të lartë, falë edukimit dhe udhëzimeve të Pejgamberit) do të flisja edhe për jetën dhe ndikimin e rilindësve të ndershëm, gjatë periudhave të ndryshme, sjellja e të cilëve ka ndikuar në përmirësimin e të devijuarve. Më Hollësisht lexoni librin “Idha hebbet rihu eliman” etj.


Murtedë. Kur e pyeta se kush janë ata tre, m’u përgjigj: El Mikdad bin El Esved, Ebudher El Gifarijj dhe Selman El Farisiu, mëshira dhe bekimi i All-llahut xhel-leshanuhu qoftë mbi ta.”



HOMEINI DHE DEKLARATAT E TIJ


Udhëheqësi i revolucionit të sotëm në Iran dhe themeluesi i të ashtuquajturit “shtet islamik” në Iran dhe zëvendës i imamit të fshehur, Hameini, në librin e tij “Keshfu Elesar”, shkruar persisht, shokët e ndershëm të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam i përshkruan me asi vetish që dëshmojnë se ata i janë lakmuar kësaj bote, s’ia kanë pasur frikën All-llahut xhel-leshanuhu, e kanë falsifikuar Kur’anin famëlartë, e madje edhe si qafira (të dalë feje). Në këtë libër ai thotë:

“Ata (sahabët) nuk interesoheshin për islamin dhe Kur’anin, për të kryesore ka qenë kjo botë dhe arritja në pushtet. Ata kanë shfrytëzuar Kur’anin si mjet për realizimin e qëllimeve të prishura të tyre. Atyre u kanë ardhur lehtë të heqin ajete prej librit të All-llahut xhel-leshanuhu (të cilat vërtetonin drejtpërdrejt kalifatin e Aliut dhe imametin e imamëve) dhe të falsifikojnë librin qiellor, njëkohësisht të bëjnë edhe largimin e Kur’anit prej syve të banorëve të kësaj bote në mënyrë, të përhershme, ashtu që kjo marrëzi t’i mbetet Kur’anit
______________
1) “Elkafi”, vëll. III, kreu “Kitabu Erraudah”, f. 115. Sipas një transmetimit tjetër edhe Ammar bin Jasiri, Konsiderohet i katërti prej tyre.

Dhe myslimanëve deri ditën e gjykimit. Akuza për falsifikim që bëjnë mysëlimanët kundër hebrenjvdhe të krishterëve, në të vërtetë ajo lidhet edhe me sahabët. “Në një vend tjetër thotë:

“Nëse themi se me Kur’an ka qenë i caktuar emri i imamit, atëherë si mund ta vërtetojmë se midis myslinanëve nuk kanë ndodhur kundërshtime? Kështu ndodhi për arsye se me vite ata që ishin të lidhur me fenë e Rasulull-llahut alejhis-selam kishin qëllim të vetëm të marrin pushtetin dhe udhëheqjen. Për ta arritur këtë qëllim, ata prej kohësh formuan parti dhe kanë qenë e pamundur të heqin dorë nga qëllimet e tyre, për hir të zbatimit të udhrave të Kur’anit. Ata nuk e kishin vështirë të kurdisnin intriga për të arritur qollimet e tyre, madje ky ka qenë ndoshta faktori i mosmarrëveshjes midis myslimanëve, e cila shkaktoi rrënimin e themeleve të islamit. Ka pasur mundësi ata që pritnin rastin të formonin shtet për vete dhe të sendërtonin qëllimet e tyre, edhe të formonin parti kundër islamit dhe haptas ta kundërshtonin atë, po qe se qëllimet e tyre nuk realizoheshin në emër të islamit.”

Ai që do të dijë qëndrimet e Homeinit rreth Shejhajnëve (Ebu Bekrit dhe Omerit), Dhinnurejnit (Othmanit) dhe shokëve të tjerë të Muhammedit,
_____________________
1) “Keshfu Ekesrar “, f. 114. ky libër nuk e ka emrin e shtypshkronjës dhe datën, por profesor Es’ad Elkejlani në librin “El-imamu Elhumeini daavetuhu ve haraketuhu ve efkaruhu” e ka numëruar një ndër librat e Homeinit. F. 65, Pakistan.
2) “Keshfu Ekesrar “, f. 113-114

alejhis-selam, (të cilët këtu nuk është nevoja t’i përmendim) mund të lexojë librin e tij “Keshfu El-Esrar”, të shkruar persisht, ose librin “Revolicioni iranian, imam Homeini dhe shiizimi”
që e ka shkruar dijetari i njohur Muhammed Mendhur Ennu’manij. Ne me këtë rast nuk e shohim të udhës e të nevojshme të ndalemi më tepër rreth hollësive lidhur me këto qëndrime të tij.


KOMENTIMI I EMIR MUHSIN EL MELIKUT-FAKT I PAMOHUESHËM

Komentimi i El Emir Muhsin El Melikut (Essejid Muhammed Mehdi Ali) rreth besimit,
_______________
1) Emir Muhsin Eddeuleh, Muhsin Elmelik, Munir Nevaz Xhek, Essejid Mehdi Aliu, biri i Essejid Damin Ali Elhusejnij (1253-1325), sipas hixhretit. Ishte një ndër më të mirët e më të dalluarit e kësaj kohe. Konsiderohej një prej ndërtuesve të brezit të kulturuar në Indi. Lindi në një familje shiite, por ky përkundrazi ndoqi drejtimin e sunnitëve falë asaj që ai dallohej me studimin e thellë të fesë dhe Aftësitë e veçanta të të menduarit dhe të gjykimit. Në vitin 1291 (sipas hixhretit) arriti një pozitë të lartë dhe bëri përmirësime dhe ndryshime të mëdha në pushtet, ku dolën në pah aftësitë mendore dhe organizative që ia kishte falur All-llahu xhel-leshanuhu. Në vitin 1305 (sipas hixhretit) shkoi në Angli ku pa qendrat arsimore dhe vazhdoi të jetë tërë jetën dorë e djathtë e ideve të Sejjid ahmed Hanit, themelues i Universitetit Islamik Aleikrah. U zgjodh sekretar i Kongresit të Arsimit Islamik dhe sekretar i përgjithshëm i Fakulltetit të Shkencave të Universitetit Aleikrah (M.A.O.College) dhe e pati këtë pozitë deri në fund të jetës. Emir Muhsin Elmeliku cilësohet personalitet i =>

Bindjeve dhe qëndrimeve të këtij sekti për shokët e ndershëm të Muhammedit, alejhis-salatu ves-selam përmbahet në librin e tij “El Ajat El Bejjinat.”

Është e pamundur të shtosh diçka më tepër dhe nuk është lehtë të dëshmosh të kundërtën, pasi të njihesh me të vërtetën reale, përveç nëse nuk logjikon në mënyrë të shëndoshë dhe me prapamendime. Këtë ai e thekson me një stil të bukur:

“Është e vërtetë se ajo që besojnë shiitët për shokët e ndershëm të Pejgamberit, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me ta, shkakton akuza kundër Pejgamberit alejhis-selam dhe ngjall dyshime rreth Islamit në zemrat e atyre që i shkojnë nga lart këto bindje dhe këtë besim, ngase ai që bindet se ata që i besuan Muhammedit alejhis-salatu ves-selam nuk ishin të sinqertë në besimin e tyre, i cili vetëm dukej nga jashtë si i tillë, kurse me zemër ishin qafira (ruana Zot nga ky besim!). përveç kësaj, ata mendojnë se sahabët dolën prej fesë islame menjëherë pas vdekjes së Muhammedit alejhis-salatu ves-selam. Sipas tyre njeriu nuk mund të besojë Pejgamberinë e Pejgamberit për arsye se ky do të thoshte: Po të
__________________
madh dhe me energji mahnitëse në të shprehurit me gojë e meshkrim. Prandaj libri o tij “El-Ajatu El-Bejjinatu” është i vetmi për këtë temë dhe ka vlerë të madhe lidhur me këtë. Sa i përket biografisë së tij shihni “Nuz-hetu Elhavatir” të Essejjid Abulhajj Elhasenijj, vëll VIII.

Kishte qenë i drejtë Muhammedi alejhis-salatu ves-selam në pejgamberi, atëherë mësimet e tij do të kishin ndikim dhe do të kishte ithtarë që do t’i besonin me gjithë zemër, pra do të kishte në atë numër të madh edhe qindra besimtarë që do të qëndronin me ngulm në këtë fe. Nëse shokët e ndershëm të Muhammedit, alejhis-salatu ves-selam qenë të mangët në besimin dhe islamin e tyre (siç supozojnë ata), atëherë kush qenë vallë ata që ranë nën ndikimin e udhëzimin e udhëzimeve të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam dhe sa është numri i atyre që përfituan nga pejgamberia e tij? Nëse shokët e tij (pos 3-4 vetave) kanë qenë munafikët (dyfytyrësh) dhe murtedë, (ruana Zot nga ky mendim!), siç supozojnë ata, atëherë vallë kush e pranoi Islamin dhe kush përfitoi nga mësimi dhe edukimi i të Dërguarit?”


NJË NJOFTIM I SHKURTËR I IMAM ESHABIUT RRETH SHITËVE

Sa i bukur është njoftimi i Imam Eshabiut, i cili vdiq në vitin 110 –sipas hixhretit, lidhur me krahasimin që bëri midis shiitëv, hebrenjve, të krishterëve dhe gjykimit që dhanë ata për shokët e pejgamberëve të tyre, si dhe respektimin e kierarakisë dhe dashamirësinë që kishin për ata. “Transmetohet nga Imam Eshabiu ku thuhet se hebrenjtë kur i kan pyetur se kush është ndër më të mirët e fesë suaj, ata kan thënë: shokët e Musait. Kur i kanë
_______________
1) “El-Ajatu Elbejjinat”, vëll. I, f. 6-7, botim i Mirza For, Indi 1870

pyetur të krishterët se kush është ndër më të mirët e fesë së tyre, ata kanë thënë: - Shokët e Isait. Kur i kanë pyetur rafidijtë se kush janë ndër më të këqijtë e fesë së tyre, ata kanë thënë: -Shokët e Muhammedi (alejhis-salatu ves-selam). Këta e patën rastin të flitnin mirë për sahabët, por ata përkundrazi i fyen.”

KRAHASIMI I SAHABËVE ME ATA QË LAKMOJNË INTERESIN E VET, PUSHTETIN DHE MBIZOTËRIMIN

Bijtë e Iranit si duket, i kanë krahasuar shokët e ndershëm të Muhammedi alejhis-salatu ves-selam, të cilët u edukuan në shkollën e tij profetike, All-llahu xhel-leshanuhu qoftë i kënaqur me ta, me mendjelehtët, me themeluesit e shteteve, me adhuruesit e famës dhe të pushtetit, me lakmuesit e pasurisë dhe bollëkut, modele të cilat janë paraqitur te princat e Iranit, si, bie fjala, pehlivanët, kanët (titulli sundimtarëve të tyre), po edhe safevidët dhe kaxharët. Nëse është e saktë se stërgjyshi më i lartë i Homeinit është shpërngulur në Iran, nga vilajeti Evd i Indisë, atëherë s’ka dyshim se ai shokët e ndershëm të Muhammedit alejhis-salatu ves-selam i ka trajtuar në rangun e feudalëve, princave, mashtruesve (që janë të aftë për falsifikim) dhe me
_____________
1) “Minhaxh Es-sunneh”, vëll. I, f. 6.
2) Krahina veriore ( në të cilën ishte fisi Evd) ishte qendra më e madhe në kohën e kolonializmit anglez, kurse pas çlirimit u bë qendër e marksizmit dhe e feudalëve në Indi.


Shërbetorët besnikë të pushtetit ndjekësit e gjyqit që janë të aftë të përdorin e ta arsyetojnë çdo metodë për të arritur përfitime të vogla (tokë, gura ose pasuri).

“Ajo është e tërë dituria që kanë arritur ata, e Zoti yt është Ai që di më së miri për atë që është larguar nga rruga e Tij dhe Ai është që e di më së mirë për atë që është në rrugën e drejtë.” (En Nexhm, 30)



KUSHTI I DYTË

DALLIMI I PEJGAMBERIT TË KËSAJ FEJE NGA POLITIKANËT PUSHTETMBAJTËS DHE LUFTËTARËT ÇLIRUES

SHËMBËLLTYRA E PEJGAMBERIT NDAJ TË AFËRMËVE DHE PJESËTARËVE TË FAMILJES SË TIJ

Më parë cekëm kushtin e dytë të fesë, e cila i drejtohet gjithë gjinisë njerëzore, e cila thirr në moralin e denjë, në sjelljet e bukura, në rregullimin dhe ndryshimin rrënjësor. Qëllimi i thirrësit të parë të kësaj feje është që (të mos ndjekë rrugën e themeluesve të shteteve të vjetëra, udhëheqësve dhe liderëve në përgjithësi që janë të njohur në historinë e botës) me thirrjen, sakrificat, mundimet dhe veprimet e tij të përgjithshme të mos bëjë pushtet për familjen e tij dhe të mos ketë për qëllim të orvajtjeve të tij (të cilat në atë kohë duken se janë të sinqerta dhe neutrale) dominimin e anëtarëve të familjes së tij ndaj të tjerëve si dhe t’ua imponojë sundimin e tij të tjerëve duke u përqendruar në pastrimin e terrenit për udhëheqje, zotërim, rehati dhe luks për familjen dhe atë afërmit për një kohë të gjatë si dhe të ruajë interesat e tyre për gjeneratat e ardhshme.

Kur e studiojmë biografinë profetike të Muhammedit nga ky kënd, atëherë ballafaqohemi me një botë të mbushur plotë e përplot me muxhize, në të cilat vërehet qartë natyra profetike që është nën mbikëqyrjen e drejtpërdrejtë të edukimit të All-llahut xhel-leshanuhu, për të cilën gjë Muhammedi alejhis-salatu ves-selam aludon me fjalët e veta:

“Zoti im më ka mësuar e më ka dhënë edukimin e përsosur.”

Morali i lartë i tij shihet qartë nga vetë dëshmia e All-llahut xhel-leshanuhu ku thuhet:

“vërtet, ti je në një shkollë të lartë të moralit”! (El Kalem, 4)

Te Muhammedi alejhis-salatu ves-selam, shihet vazhdimësia e biografisë proferike, të cilën e ka ruajtur Kur’ani Famëlartë në gojën e çdo Pejgamberi:

“Për këtë unë nuk kërkoj ndonjë shpërblim prej jush, shpërblimi për mua është vetëm prej Zotit të botëve.” (Esh Shuara, 109)

kjo fshehtësi i është kujtuar edhe udhëheqësit të Perandorisë Bizantine- Heraclius (610-641), i cili ishte me fe i krishterë e jo mysliman. Në përgjithsi ai kishte njohuri të gjera, sidomos për librat fetarë dhe për historinë e popujve e të sekteve, prandaj kur
___________
1) Këtë e trasmeton Ibni Sem’sni në Edebu Elimla kategoria e këtij hadithi është Daif (i dobët).

Mori letrën e Pejgamberit menjëherë deshi të dijë për gjendjen e Pejgam