Tema: Ordneri i Mjekësis

ANATOMIA E LËKURËS SË NJERIUT

Lëkura është Organi më i madh dhe më i rëndësishmi në Trupin e Njeriut. Në Duar dhe Themra është më e fortë dhe më e trashë, në Buzë dhe nënkrah është më e butë dhe më e hollë. Ajo është me disa Shtresa të padukshme e të veshura me Dhjamë, gjë që e bën të stolishme.

Lëkura përfshin 1 / 6 te Peshës trupore. Sipas madhësisë së Trupit peshon deri 10 kg. Përmban 3 -Shtresa: Epiderma (Epidermis), Dermis (Korium), Nënlëkurë (Subkutis).

Lëkura përtërihet vetë vazhdimisht. Cdo Ditë Qelizat në Epidermë (lëkura e jashtme) vdesin, ndërkohë ato tjerat të reja janë krijuar. Lëkura e shëndetshme është e qetë, elastike dhe ndjehet ngrohtë. Ngjyra e Lëkurës, shkaktohet nga ngjyra (pigmentet) në Qelizat e Lëkurës. Lëkura mvaret nga Origjina, Lloji i Lëkurës, Trashësia e Lëkurës, Furnizimi me Gjak dhe nga Rrezet e Diellit. Disa Sëmundje mund të ndikojnë në Ngjyrën e Lëkurës: (për shembull të Sëmundjeve të Mëlçisë, të Veshkave).

Lëkura e Njerëzve të vjetër është më e hollë dhe më e ndjeshme. Ajo në përgjithësi është më e thatë dhe mund të jetë me Luspa (lëvore), për atë shpejt mund të lëndohet. Njollat e Lëkurës se Njerëzve të moshuar mund të kenë Njolla dhe Lythat ngjyrë kafe.

SHTRESAT E LËKURËS

1. EPIDERMA -LËKURA E JASHTME

Epidermis (rrjedh nga greqishtja: epi – epërme: derma –lëkurë) është Shtresa e jashtme e Lëkurës.

1.a. Stratum corneum -Shtresa ndryshuese

• Është e hollë si Letër dhe përbëhet nga Qelizat e gjalla dhe të (keratinized) të vdekura - gjithsejt prej katër Shtresave cipë + Mbështjellësin rreth 1-4 mm trashë
• Përtërihet çdo 4 Javë, por ka dallime të rëndësishme në Pjesë të ndryshme të Trupit ( Lëkura e Kokës apo Lëkura e Fytyrës – rreth cdo 14 ditë).


1.b. Stratum granulosum = Shtresa qelizore e kokrrëzuar

• përbëhet prej Qelizave të vdekur
• Shtresa mbrojtëse e jashtme e Lëkurës
• Vlera pH 4, 2 – 5 , 5 ( Pengesë nga Bakteriet dhe Viruset)


1.c. Stratum spinosum - Shtresa e Qelizave therrëse

• Përbëhet nga Qelizat e gjalla, në të bëhet Ndërtimi i Qelizave therrëse


1.d. Stratum basal –Shtresa e Qelizave bazore (përforcuese)

• Përbëhet nga Qelizat e gjalla. Qelizat i japin Epidermës përforcimin
• dhe Formimin e Substancave ( Keratin)


Shtresa ndarëse mes Epidermes dhe Corium ( Dermis)

• Baza e Epidermës • në të gjendet Ndarja e Qelizave
• përmban Melanocytes (Lëkurë me pika )
• shtrihet direkt në Membranen bazore (përforcuese)

2. CORIUM - DERMIS

Dermis është i furnizuar nga Enët e Gjakut të shumta, duke formuar Nyjet mbrojtëse te Lëkurës. Ajo përmban shumë Ujë dhe Fibra, për të marrë elasticitet për kujdesin e Lëkurës. Në Corium ndodhen Pjesët më të rëndësishme të Lëkurës si Shtojcat, Enët e Gjakut dhe Nervat, Fundi I të cilave deri ne Epidermis arrin.


2.1. Stratum papillare –Shtresa papillare

• Fibrat rrugore-lidhëse ( Fibrat elastike)
• Substanca themelore është afërsisht 0,3 – 2,4 mm trash
• përbëhet nga Qelizat e indeve lidhës
◦ Fibrioblasten ◦ Makrophagen ◦ Lympozyten◦ Mastzellen


2.2. Stratum reticulare –Shtresa retikulese

• me Epidermë e bashkuar
• përmban Qelizat, Enët e Gjakut dhe Fundin e Organeve nervore
• përmban Nervat më të mëdha dhe Enët e Gjakut, Gjëndrat djersore dhe të Flokëve.

3. SUBCUTIS - NYJET YNDYRORE NËNLËKURË

Në Nënlëkurë Yndyra është e ruajtur, e cila shërben për Ndërtimin yndyror psh. ne Shuplaka të Duarve dhe Thembra të Këmbëve. Yndyra e ruajtur është një Energji rezervuese dhe ndihmon Trupin për të mbrojt që mos të humb Nxehtësinë.
• përmban Qelizat e Yndyrës, Enët e Gjakut dhe Nervat prerëse nëpër Fushat e Lëkurës

DETYRAT E LËKURËS

Lëkura kryen disa Detyra të rëndësishme:

1. Mbrojtja

Lëkura e mbron Trupin nga Ndikimet e dëmshme të Ambientit. Shtresa mbrojtëse acidike është Mbrojtje efektive kundër Infeksioneve. Më tej mbron Lëkurën nga Goditjet, Djegiet, dhe Rrezet –UV.


2. Rregullorja ngrohëse

Lëkura vepron si një Termostat. Ajo siguron që, Temperatura e Trupit gjithmonë të jetë mes 36 dhe 37 ° C . Kjo ndodh përmes një Shkëmbimi të vazhdueshëm mes ngrohjes së Trupit dhe Ambientit.


3. Sekretimi

Me Djersitje bëhet Ujë, Kripë dhe Mbeturina (excreted), të shkaktuara në punën e Qelizave të Trupit.


4. Kuptimi

Në Lëkurë gjenden shumë Receptorë, të cilat mundësojnë për të perceptuar të Ftohtët, Nxehtësitë, Dhimbjet dhe Shtypjet.


5. Ruajtja

Nënlëkura përmban Inde dhjamore –Yndyrë. Nuk ofron veq Mbrojtje nga Goditjet, porse shërben edhe si Ruajtës I Energjisë. Për rregullimin e Ngrohjes dhe furnizimin e Lagështisë, Lëkura mund të përdor edhe kursimin e Ujit.


6. Komunikimi

Lëkura është një Organ për Komunikim. Ajo vlerësohet si një Pasqyrë e Shpirtit dhe tregon se sa i japim Trupit tonë Vëzhgim. Ashtu siq është thënë "ndjehuni të lumtur në Lëkurën e tij” për Mirëqenien e tij për ta shprehur. Arti dhe Metoda, si dikush për Lëkuren e tij kujdeset, jep Argumente për një Përmbledhje te tij fizike dhe mendore.

ORGANET SHTUESE TË LEKURES

Organet shtuese të Lëkurës janë: Flokët, Gjëndrat e Lëkurës dhe Thonjët


1. FLOKËT

Rrënja e Flokeve gjendet ne LEKUREN -Dermis – Korium. Secili Flokë ka një Muskul, me të cilën ai mund të jetë ngritur ( edhe Lëkura rrënqethëse kur ka të ftohtë).
Vetullat, Qerpikët mbrojnë Sytë nga Pluhurit, Trupat e jashtëm dhe Djersët.


2. GJENDRAT E LËKURËS

Lëkura ka Gjendra të Djersitjes dhe të zbehjes. Ato ndodhen ne pozitë mes Dermis dhe Subkutis (Shresa 2 dhe 3). Gjendrat e zbehjes shërbejn për të formuar Shtresa të zbehta për mbrojtjen e Lëkurës. Gjëndrat e Djersitjes shërbejnë për të formuar Djersë (excreted) nëpër Poret e Lëkurës.


3. THONJËT

Thonjtë përbëhen nga Qelizat bri të vështira. Ata janë të vështirë, të stolishëm, të tejdukshëm, të butë dhe me shkëlqim dhe rriten vazhdimisht. Me to mund të grrith, të prejë, apo të gris. Me ndihmën e Thonjve mund të zbulojë objekte të vogla. Thonjtë e butë mund të tregojnë një Mungesë te Vitaminave apo edhe disa Elemente gjurmuese të Jetës (gjendjes).

PARANDALIMI

Lëkura është një Organ i ndjeshëm. Në mënyrë që ajo të qëndrojnë e shëndetshme, ajo duhet të jetë një kujdes gjatë Jetës. Për Parandalim janë masat e mëposhtme:


• Përdorni produktet e përshtatshme për Lëkurë (shampon apo Kreme), që përmbajnë këtë Vlerë-pH (pH neutrale ose pak acid);

• Pastrohuni rregullisht, jo më shpesh ( 1 her maksimum / ne ditë); Tek cdo Pastrim Shtresa mbrojtës acidike e Lëkurës dëmtohet, ajo merr disa orë apo më shumë në varësi të Produkteve të pastrimit, në mënyrë që mbrojtja acid - pallto të rikthehet plotësisht;

• Lëkurën e thatë edhe Lëkurën e ndjeshme mos e fshieni, por me ngadal prekni vendet (duke thithur Ujin)

• Përmes Kremeve të Lëkurës që përmbajnë Lagështi sjellni Substancat ushqyese;

• Pini mjaftueshëm 1.5 Liter cdo Ditë, Ushqim të peshuar;

• Mbrohuni kundër të Ftohtit;

• Në Rrezet e Diellit rregullisht përdorni Kremin e Diellit;

• Sport ushtroni, për të nxitur Qarkullimin e Gjakut të Lëkurës;

• Gjeni Kohë për të vërejtur Ndryshimet e Lëkurës (Lëvorisje, Skuqje) etj.






Falënderimi i takon Allahut xh.sh. Krijuesit të Gjithësisë!
Përktheu dhe përgatiti: Bukurmals

LËKURA - SHENJAT E GISHTAVE

Cdokush ka Shenjat e Gishtave të tyre. Çdo Shenjë gishtash është e ndryshme, dhe shërben si Mjet i veqantë i pandryshueshëm për njohjen e një Individi.

Askush në Botë nuk i ka Shenjat e Gishtave të njëjtë me dikend tjetër, edhe çdo i rritur ka ende Shenjat e Gishtërinjve të njëjta sikur që kishte më parë.



Shenjat e Gishtërinjve mund të duken si Hark, të lakuar, Lakim i dyfishtë dhe vorbull (rrumbullakët), mvaret se si Gishti ne krye është formuar. Nëse shikojmë Gishtat, shohim shumë Linja të ngushtë (vija), këto janë Shenjat e prekjes -Lëkurës.

Shenjat e Gishtave ndihmojnë Shtetin në zgjidhjen e Krimeve, sepse Modeli i Gishtit është i veqantë tek cdo Person. Edhe Binjakët identik kanë Shenjat e Gishtave të ndryshme.

SHENJAT E GISHTËRINJËVE GJENETIK

Në Shenjat e Gishtrinjve gjenetik (ska të bëj asgjë me Gishta), por aty duhet kërkuar Gjurmët si: të Flokëve, të Lëkurës, Pështymës apo Spermës. Këto Qeliza te vogla, janë nje informacion mbi një Person, pasi çdo Person i veqantë është. Në Laborator, këto Qeliza pastaj shqyrtohen.

Shenjat e Gishtave gjenetik përdoren kryesisht për Identifikimin e Keqbërëve, të Vdekurve, për të gjetur Babain, për ti vertetuar Shtatzënitë etj. etj.








Falënderimi i takon Allahut xh.sh.
Përktheu dhe përgatiti: Bukurmals

DEKUBITUS

Dekubitus vjen nga fjala latine decubare që dmth Shtrirje varrë -Plagë. Dekubitus është në Forma të shumëta. Dekubitus është një Zonë e dëmtuar lokale në Lëkurë dhe Indin themelor. Dekubitus është një Dëmtim i Lëkurës, e cila është krijuar mbi Lëkurë gjatë Shtypjes së fortë dhe të gjatë.

Përmes të Shtypurit mbi Lëkurë Qarkullimi i Gjakut keqësohet dhe Qelizat e indeve marrin shumë pak Oksigjen dhe Lëndë ushqyese. Kjo çon në Dëmtimin e Lëkurës ose edhe ne Vdekjen e Indeve (Nekrozë).

Ekzistojnë katër Klasa të Dekubitusit:

Klasa 1: Lëkura është e skuqur dhe Personi I qëlluar ndien Djegie. Ndoshta ka edhe Odemë, Ngurtësim Lëkure, apo Lëkura ka nxehtësi më shumë sesa normal.

Klasa 2: Humbje e pjesërishme e Lëkurës nga Epiderma në pjesë është e dëmtuar deri ne Korium -Dermis. Humbja është sipërfaqësore dhe mund të paraqes edhe Flluska përmbi.

Klasa 3: Varrat janë të hapura ne trashësi, të mëdha dhe të thella. Mund të jetë një Nekrozë (Nyje e vdekur deri në NënLëkurën - 3. Subkutis). Vend i zi paraqitet mbi Lëkurë.

Klasa 4: Varra është shumë e thellë, Muskujt, Eshtrat dhe Gjymtyrët kanë Shkatërrim të gjerë. Paraqitet Nekrozë e Indeve -Vdekje e Lëkurës (Lëkurë e panevojshme).



Fazat e Dekubitusit janë:


Faza A: Varrë "e pastër" e Indeve, nuk ka Nekrozë

Faza B: Varrë e yndyrshme e mbetur. Nuk ka Infiltrim te Indeve përreth, Nuk ka Nekrozë

Faza C: Varrë si Faza B me Infiltrimin e Indeve përreth … apo edhe Infeksion i përgjithshëm Gjaku (Sepsis).



Rezultatet e Fërkimit në Lëndime në Sipërfaqe të Lëkurës janë:


Temperatura në Zonat jo-fiziologjike, Lagështia e lartë që sjell në një Zbutje (tretje) të Shtresës së sipërme të Lëkurës, e cila është më e ndjeshme ndaj Lëndimit. (Lëkura që vëhet mbi Lëkurë, e që shtypet)




Faktorët e mëposhtëm paraqesin Dekubitus:


→ Temperaturë, Djersitje dhe Rritje e Konsumit të Oksigjenit
Mospërmbajtje urinare-fekale përveç pH Acid
Trashje → Shtypje nga më shumë Peshë, Djersitje


Faktorë të tjerë janë: Dështim ne Zemër, Diabetes mellitus, Mangësi imuniteti dhe Kushte të këqija të përgjithshme.


Dekubitusi i hapur mund të konsiderohet si një Portal për patogjene që nuk shkaktojnë vetëm Infeksionet lokale. Një Dekubital-Rrjedhje mund të shpërndajnë edhe Qelb nëpër Qarkullimin e Gjakut një Numër të madh me Komplikime të rënda dhe ndoshta fatale, si Pneumonia apo edhe Helmimi i Gjakut (Sepsis).





Falënderimet i takojnë vetëm Allahut xh.sh. për cdo Gjë!
Përktheu dhe përgatiti: Bukurmals

DEKUBITUSPROPHYLAXE

PARANDALIMET E DEKUBITUS-it

Parandalimi më i mirë është Lëvizja, që Trupi mos të rrijë gjithmonë në Vendin e njejtë. Për atë Personat e shtrirë me Dekubitus duhet rregullisht ne cdo 2 Orë të ndërrojnë Pozitën e shtrirjes. Për atë është me rëndësi, që Shtypjen përmes Jastekut –Matratcit apo Pikave tjera përreth të zvogëlojmë. Edhe Këmbët duhet të ngriten pak me lartë, që mos të prekin mbi Matratcë.

Matratcë për Personat me Dekubitus

Per Bërryl dhe Themër me Dekubitus

Masat tjera parandaluese për Dekubitus janë:

1. Matratcë të përshtatshëm (Antidekubitus Matratcë dhe Jastek)
2. Ska Peshqir të lesht
3. Ska Trosha Buke mbi Shtrat
4. Ska Këpucë të ngushta
5. Ska Tesha të ngushta
6. Ska Syza të ngushta të vendosen (veq të përshtatshme) etj.


Tek Parandalimi i Dekubitusit-it luan Rol të rëndësishëm edhe Ushqimi. Të bardhët e Vezës ndihmon, që Lëkura të rrij e shëndetshme dhe që Gjymtyrët e lënduara përsëri të shërohen. Shumë të pini, tërheq Shëndetin e Lëkurës.

KREMET E LËKURËS

Nëse Lëkura mbi Lëkurë fërgohet dhe Vendi I Trupit i lagësht është, paraqiten shpejt Lëndimet e Lëkurës si Dekubiti Kl. 1 dhe 2.

Në këto Vende te Trupit mund të paraqitet një Rrezik i lartë:

1. Nën Krah (nënsjetulla)
2. Rrudhat nën Bark
3. Ndërmjetëzat mes Gishtave të Dorës dhe të Këmbëve
4. Dhe cdo Vend Trupi ku Lëkura me Lëkurë takohet….

Një Kujdes i mirë i Trupit është Lëkura e terur mirë pas Pastrimit dhe një Kujdes i mirë që Lëkura të ketë Lagështi përmes Kremeve janë Masat me të rëndësishme të Parandalimit nga Dekubitus. Me Tesha apo Kompresse të thata apo Fasha mes Rrudhave të Lëkurës, ndalohet Fërkimi plotësisht. Teshat e lagështa apo që kan sado pak lagështi duhet gjithsesi menjëher të ndërrohen.


KUJDES: DEKUBITUS ËSHTË NJË SËMUNDJE SHUMË E VËSHTIRË







Falënderimet i takojnë vetëm Allahut xh.sh.
Përktheu dhe përgatiti: Bukurmals

SHENJAT E SËMUNDJEVE TË LËKURËS

Lëkura mund të sëmuret përmes shumë Mënyrave të ndryshme. Shkaqet e këtij Dëmtimi janë Ndryshimet e jashtme duke bër Ndryshime në Organet e brendshme, të cilat janë pasqyruar në Lëkurë. (Pasi që Sëmundjet e Lëkurës shpeshher janë të pashërueshme, megjithatë arrihet Suksesi, nëse Pacienti me Kohë ndërmerr Metodat për Shërim).


Në Sëmundjet e ndryshme të Lëkurës, ekzistojnë disa Shenja të Sëmundjes (Effloreszenten), të cilat duhet vërejtur. Dallimi I Shenjave primare janë:


1. Njollë (Macula) është Njollosje e Lëkurës.

Në një vend (Macula) ka një ndryshim në Ngjyrën e Lëkurës. Shkaku mund të jetë një ndryshim në Rrjedhjen e Gjakut, ndryshimi në përmbajtje pigment, depozitimi i substancave të ndryshme (p.sh., ngjyrë tatuazhi) apo një shkarkesë e Gjakut. Njollat të tilla si Njolla të Mëlçisë zakonisht janë pa Dhimbje.

2. Nyje (Papula), i cili mund të jetë aq e vogël sa një majë e Gjilpërës apo i madh sa një Arrë psh. tek Ndezjet apo Lythat.

3. Një e djegur (Urtica) është rritja e vëllimit në Dermis ose indin nënlëkuror me Odemë. Një e djegur zakonisht shfaqet vetëm për disa Orë. Ajo është fillimisht e bardhë, pastaj ne të kuqe, p.sh. pas kontaktit me Hithrat.


4. Fluskat e vogla dhe të mëdha (Vesicula dhe Bulla), që janë të mbushura me Sekrecion (Lëng) për shembull, pas një Djegie të lehtë apo të nxehtë, ose vetëm nën Veshje e Guaskës.

5. Puqurrat (Pustula) zakonisht shkaktohen nga Mikrobet. Një Puçërr me qelb është një Gropë e mbushur me qelb brenda ose nën veshje e Guaskës.

6. Lëvoret e Lëkurës (Squama) formojnë Shumim mbi Lëkurë (Epidermë).

7. Kore (Crusta) është një mbivendosje të sekrecioneve të thata. Kjo ndodh, për shembull, nëse një breshëri puçërr me qelb dhe than qelb të përmbajtura në sipërfaqe të Lëkurës.

8. Çarje të Lëkurës (Riss, Rhagaden).
Çarje apo thyerje janë Lotët e çarë-si në Lëkurë. Ata lindin kur Elasticiteti i Lëkurës është reduktuar dhe Lëkura është mbaruar.

9. Ulqerat (Ulkus), që rezultojnë ndryshime të Lëkurës së përhershme, që janë të dukshme si Varra të hapura. Arrin thellë në Dermis dhe është gjithmonë duke u shkatërruar, bashkim I ashtuquajtur (Nekrozë), lidhur me Ind. Shpesh edhe formon edhe qelb. Ulcerat formojnë Dekubitus.

10. Varra (Cicatrix) ndodhë kur një Defekt lëkurë është i mbuluar me ind lidhës, të cilat smund të kthehet më siq ishte.

Disa nga këto Shenja të Sëmundjeve të Lëkurës janë ndryshme dhe nuk janë të dukshme, megjithatë shaktojnë Dhimbje të fortë si: (Kruarje, Djegie, Dhimbje).


SHKAQET

Shumë Njerëz kanë trashëgim Lëvoret ose Ekzema (Neurodermitis), mirëpo kjo mund të rritet edhe nga Shtresi ose Infeksione të tjera, gjithashtu mund të kthehet në rrjedhën e Sëmundjes nga një Infeksion bakterial ose Infeksion viral më keq. Për Sëmundjet e Lëkurës shumë nuk është njohur, në shumë Raste janë Shkak edhe çrregullimet e Sistemit imunitar ( ->Trupat e bardh dhe të kuq të Gjakut).



Mjekimi i Lëkurës bëhet çdoherë tek Dermatologu...




Falënderimet i takojnë Allahut xh.sh.
Përktheu dhe përgatiti: Bukurmals

MYKU NË LËKURË

Myku i Lëkurës është një Sëmundje, Pasojë e të cilës janë Djersitja, Lagështia, Mungesa e Higjenës. Myku shfaqet kryesisht midis Gishtave të Këmbëve, por nuk mund të përjashtohen edhe Vendet tjera në pjesë të ndryshme të Trupit.

Nje Infeksion myku shkakton Rjepje të Lëkurës, Skuqje, Kruarje, Djegje, gjithashtu mund të shoqërohet me Fluska dhe Plagë. Është ngjitës dhe mund të merret duke ecur zbathur në Zona të ndryshme publike si nëpër Dysheme apo pishina. Myku rritet nëpër Këpucë dhe sidomos tek ato të pa-ajrosurat…

LLOJET E MYKUT TË LËKURËS

Myku i Lëkurës është Infeksion i Lëkurës, i cili shkaktohet nga disa Lloj Kërpudhash që quhen Kërpudha dermatofite. Dallojmë këto:

1. Trichophyton -21 lloje, të cilat infektojnë Lëkurën, Flokët dhe Thonjët.

2. Microsporum -17 lloje, të cilat infektojnë Lëkurën dhe Flokët.

3. Epidermophyton floccosum, e cila infekton Lëkurën dhe Thonjët, por nuk shkakton Infeksion të Flokëve.




KËPURDHAT DERMATOFITE ndahen:

a) Dermatofite antropofile - të bartura nga Njeriu tek Njeriu.

b) Dermatofitet zoofile - të bartura tek Njeriu nga Kontakti i drejtpërdrejtë me Kafshët (Mace, Qeni, Lopa etj) ose me Produktet e infektuara nga Kafshët (qumështi etj).

c) Dermatofitet gjeofile - të gjendura në Tokë ( Humusi). Të bartura tek Njeriu nga kontakti i drejtpërdrejtë me Tokën.




Myket e shkaktuara nga Dermatofitet njihen me emrin Tinea. Dallojmë këto Lloje:

a. Tinea corporis - e cila karakterizohet nga Ndryshimet e vogla, të cilat mund të shfaqen kudo në Trup.

b. Tinea pedis - e cila karakterizohet nga Infektimi i Gishtit të madh të Këmbës dhe Shputës së Këmbës. ( Infeksioni më i shpeshtë tek Njerëzit).

c. Tinea unguium – Myk i Thonjve (e vështirë për t’u shëruar).

d. Tinea capitis - karakterizohet nga Ndryshime të Lëkurës së Kohës.

e. Tinea cruris - Infeksion gjenital.

f. Tinea barbae - Infeksion i Lëkurës së Fytyrës dhe Qafës.




FAKTORËT

• Klima e nxehtë dhe e lagësht
• Vendet me Mbeturina
• Djersitja e tepërt
• Mungesa e Higjenës personale
• Plazhet e ndryshme
• Përdorimi i Rrobave të përbashkëta apo Këpucëve
• Rrobat sintetike të ngushta, Këpucët plastike
• Mosha

Faktorë janë edhe disa Sëmundje si: Diabeti, Mbipesha, Pacientët që trajtohen me Kortizon imuno-supresor (për Sëmundje të tjera).



SIMPTOMAT

• Skuqje në Vendin e shfaqjes së Mykut.
• Çarje të Lëkurës dhe krijohen disa Fluska, që pas disa Ditësh zverdhen, pra qelbëzohen.
• Shfaqja e Njollave kryesisht Fytyrës, dhe Trupit.
• Njollat kanë ngjyra të ndryshme: Kafe, të bardha, dhe pembe. Ato kanë Forma të ndryshme dhe duken sikur Hart mbi Lëkurë në Trup.



MJEKIMI

Nuk lejohet Vetëmjekimi. Mjekimi realizohet vetëm nga Mjeku specialist i Lëkurës Dermatologu me Medikamente Kokrra apo me Kremera të ndryshme. Për Pastrim përdoren Shampo dhe detergjent anti-mykotik të Lëkurës.





Falënderimet i takojnë vetëm Allahut xh.sh. për çdo Gjë!
Përgatiti: Bukurmals

Mjekimi i të Sëmuarve dhe Mbështetja në Allahun

Pyetje: A e kundërshton Marrja e ilaçeve mbështetjen në Allahun [tewekkul]?

Përgjigje: Ibn el-Kajjim në Librin e tij Zaad el-Me’ad [4/15] ka thënë:

“Në Hadithet e vërteta ka një Urdhër për të përdorur ilaçe dhe kjo nuk kundërshton Idenë e mbështetjes në Allahun, siç largimi i urisë, etjes, nxehtësisë dhe të ftohtit, nëpërmjet të kundërtave të tyre, nuk e kundërshton atë.

Madje, Teuhidi i vërtetë s’mund të arrihet, përveç nëse Personi përkujdeset për mënyrat-mjetet, të cilat Allahu i ka krijuar dhe të cilat çojnë në ato përfundime si në kuptimin e paracaktimit hyjnor, ashtu edhe në atë sheriatik.

Lënia pas dore e mënyrave-mjeteve e elminon thelbin e mbështetjes në Allahun dhe eleminon Urdhërin e Urtësinë hyjnore, sepse ai që i lë pas dore këto, mendon që kjo është shenjë e mbështetjes më të fortë në Allahun. Mirëpo, Lënia pas dore e tyre është Shenjë e Paaftësisë, e cila kundërshton mbështetjen në Allahun, Thelbi i së cilës është Varësia e Zemrës në Allahun për të arritur atë që i bën dobi një Personi, si në angazhimin e tij fetar ashtu edhe në çështjet e kësaj bote, dhe që do ta largonte atë që do ta dëmtonte atë në angazhimin fetar dhe në çështjet e kësaj bote.

Krahas kësaj varësie, Personi duhet të ndërmarrë masa. Përndryshe, do të injorohej Urtësia dhe Urdhëri i Allahut. Ne s’duhet ta konsiderojmë Paaftësinë si mbështetje në Allahun apo mbështetjen në Allahun si Paaftësi”.

LYTHAT E LËKURËS

Lythat janë rritje të Lëkurës të shkaktuara nga një Infeksion viral specifikisht nga Virusi HPV (virusi human papilloma). Ka mbi 70 lloje të ndryshme HPV. Virusi HPV stimulon rritjen e shpejte të qelizave që gjenden në Pjesën e jashtme të Lëkurës. Lythat janë ngjitëse dhe mund të përhapen shpejt nga Kontakti me një Person direkt, nga kontakt me një objekt që është infektuar nga Personi me Lytha. Zakonisht ky Virus i nxit këto Lytha të përhapen në Pjese të tjera të Trupit.

LYTHAT JANË TUMOR BENINJE OSE TUMOR MALINJE.


LLOJET E LYTHAVE

1. Verrucae vulgares – Lythat vulgar. Këtu bëjnë pjese edhe

• Lythat e mishit, të cilët paraqiten veqanti tek Kasapët që mirren me përpunimin e mishit ne Mishtore.


2. Verrucae plantares

Ky lloj Lyth-i shfaqet zakonisht me Kokrra si ngjyra e Lëkurës ose ngjyre kafe e hapur dhe ka Damarë shumë të vegjël që dukën si Pika të zeza. Shfaqen më shumë në Këmbë.


3. Condylomata acuminata -genital.

4. Verrucae planae

Ky Lyth shfaqet më shumë tek të Rinjët dhe Fëmijët. Janë Kokrra të lëmuara dhe pak si të rrafshta, gjenden më shumë në Fytyrë por dhe në Këmbë, sidomos tek Femrat.

5. Verrucae filiformes –janë Lytha në Formë të Penit majë, të dalura veqanërisht në Fytyrë

6. Verrucae seborrhoicae –janë Lythat e Pleqëve që dalin nga mosha 50.


MJEKIMI

Në shumë raste Lythat janë të padëmshëm dhe zhduken nganjëher edhe pa Mjekim.

Mjekimi i Lythave bëhet me:

• Ngrirje duke përdorur Lëng Nitrogjeni, i cili shkakton Lythin të bie zakonisht pas një Javë.

• Me Operacion Lythi hiqet dhe baza e tij shkatërrohet duke përdorur një Gjilpëre elektrike.

• Me Lezer, kjo përdoret vetëm në rastet kur Lythat janë të vështire për tu mjekuar. Gjithashtu ka Ilaçe të ndryshme që mund të gjenden në Apotekë, por kjo zgjat gati më shumë se një Muaj dhe pasi Lëkura shërohet, ka mundësi që Lythi të shfaqet përsëri.





Falënderimet i takojnë vetëm Allahu xh.sh.
Përktheu dhe përgatiti Bukurmals

NGRIRJET E LËKURËS

Të Ngrirat -Merdhirjet- janë Dëmtime të Lëkurës dhe të Indit nënlëkurë të shkaktuara nga Temperaturat e ulëta ekstreme. Shkaktohen në Pjesën e skajshme të Trupit d.m.th. në Gishtërinjët e Duarve dhe Këmbëve, në Hundë, në Veshë, ngase këto pjesë të Trupit i janë të ekspozuar më së shumti Ftohjes, e nga ana tjetër kanë Qarkullim më të dobët të Gjakut edhe Nxemje më të dobët.

Shfaqjen e të Ngrirave e ndihmojnë edhe Rrobet e Këpucat e ngushta e të lagura, izolimi i dobët termik për shkak të Veshmbathjes së pamjaftueshme dhe gjendjes së përgjithshme të Shëndetit.

Pjesët e ngrira të Trupit janë të nxira ose të zbehta, të ftohta e të pandieshme. Pas nxemjes dallohen Ndryshimet nga Shkalla e të Ngrirave.


1. Shkalla e parë: Skuqje e Lëkurës, Kruarje dhe Djegie.

2. Shkalla e dytë: Formimi i Fluskave.

3. Shkalla e tretë: Pjesët lokale te vdekura. Ngrirja edhe pas Nxemjes mbeten të zbehta, të ftohta dhe të pandieshme e më vonë shkëputen nga Indet e shëndosha.

4. Shkalla e katërt: Indet krejtësisht të vdekura. Kjo Pjesë është vdekur dhe duhet shkëputur.

NDIHMA E PARË TEK NGRIRJET

• Strehon viktimën nga i ftohti dhe vendos në vend më të ngrohtë, largon Unazat, Orën apo stoli tjera, të cilat bëjnë Shtrëngim në Trup kudo. Largon Rrobet e ngushta. Shiko Shenjat e Hipotermisë (Temperatura e ulët trupore) dhe trajtoni në mënyrë adekuate.

• Nëse Ndihma e shpejt duhet patjetër, zakonisht më së miri është që të mbështjellen Pjesët e ngrira me Pelerinë sterile (medicinale -e pastër nga Bakteriet) dhe Transporti i shpejt i Viktimës në Ambulancë.

• Nëse Ndihma e shpejtë nuk është e nevojshme mund të jepet Ndihma e parë, e cila konsiston në Nxemjen graduale të Pjesëve të ngrira të Trupit. Nëse të Ngrirat janë shfaqur në Duar dhe Këmbë, atëherë ato duhet ti vendosim në Ujë të vakët, i cili nxehet gradualisht duke shtuar Ujë të nxehtë. Pjesa e ngrirë nuk duhet të nxehet pranë Zjarrit, meqë shkakton Rreziqe të mëdha. Veshët dhe Hundën mund ti mbështjellim me Rrobe të nxehta. Dhembja në formë të Djegies, enjtja dhe ndryshime të ngjyrës mund të shfaqen gjatë Nxemjes. Nxemja arrin kur Lëkura bëhet e butë dhe e lëmueshme, si dhe Shkelqimi i kthehet.

• Vendos tharjen, si dhe Pëlhurën sterile në Vendet e përfshira nga Ngrirja. Vendos Pëlhurën mes Gishtave të ngrirë në mënyrë që Gishtat të mbahen të ndarë.

• Riftohja mund të shkaktojë Dëmtime më të rënda. Pengoje të Ftohtit e mëtejmë duke i mbështjellur Vendet e ngrira dhe duke e mbajtur Viktimën në të nxehtë.

• Nëse Ngrirja është shumë e shprehur jepi Viktimës Lëngje të nxehta të pijë, në mënyrë që të kompenzohen Lëngjet e humbura.

NDALOHET

• Ngrohja e Vendit të ngrirë, nëse ai vend më tej nuk mund të mbahet i ngrohtë. Një veprim i tillë mund të shkaktojë Dëmtime të rënda të Indeve të Lëkurës.

• Mos vendos drejtëpërdrejt të nxehtin (Nxemje, Ujë shumë të nxeht etj). Nxemja e drejtëpërdrejt mund të shkaktojë Djegien e Indeve, të cilat edhe ashtu janë të dëmtuara.

• Mos fërkoni, as mos bëni Masazh ne Vendin e lenduar.

• Ndalohet Alkooli apo Duhani për Pirje, ngase të dyjat shkaktojnë çrregullimin e Qarkullimit të Gjakut.








Falënderimet i takojnë Allahut xh.sh.
Përgatiti: Bukurmals