P:10 Çka duhet bërë njeriu, nëse gjatë faljes dikush kalon para tij?

P: Në qoftë se dikush provon të kalojë para atij që falet, ai duhet ta pengojë atë. Në qoftë se insiston, atëherë duhet shtyer, në qoftë se ende nuk ndalet, atëherë ai duhet luftuar pa armë. Nëse, me rast të luftimit të tij, për ta penguar nga kalimi, ai vdes (aksidentalisht), atëherë nuk ka bërë mëkat a i cili ka shkaktuar vdekjen, as nuk gjykohet, as nuk bëhet shpagimi i gjakut, e as kërkohet përgjegjësi nga ai. Kjo është kështu, qoftë personi që falet të ketë Sutre para tij, apo jo. Në qoftë se këta nuk pajtohen ndërmjet veti, çështja paraqitet para gjygjit. Kjo, sepse personi, i cili kalon me qëllim para atij që falet, është i nxitur (e ka kapluar) nga e keqja (nga Shejtani).

Argument për këtë është hadithi i të Dërguarit (Salallahu Alejhi ve Selem):

{ إذا كان أحدكم يصلي فلا يدع أحداً يمر بين يديه فإن أبى فليقاتله فإن معه القرين } (أخرجه مسلم)

“ Kur ndonjëri prej jush falet, mos të lejojë që dikush të kalojë para tij. Nëse dikush insiston (të kalojë), luftojeni atë, sepse atë me të vërtetë e ka kapluar Shejtani” .
[Muslimi]

{ و عن أبي صالح قال : رأيت أبا سعيد في يوم الجمعة يصلي إلى شيء يستره من الناس فأراد شاب من بني أبي معطي أن يحتاز بين يديه فدفعه أبو سعيد في صدره فنظر الشاب فلم يجد مساغاً إلا بين يديه فعاد ليجتاز فدفعه أبو سعيد أشد من الأولى فنال من أبي سعيد ثم دخل على مروان فشكا إليه ما لقي من أبي سعيد و دخل أبو سعيد خلفه على مروان فقال : ما لك و لابن أخيك يا أبا سعيد قال : سمعت النبي (صلى الله عليه و سلم) يقول : إذا صلى أحدكم إلى شيء يستره من الناس فأراد أحد أن يجتاز بين يديه فليدفعه فإن أبى فايقاتله فإنما هو شيطان}

Ebu Salih ka thënë:" E kam parë Ebu Saidin (El-Khudri), Ditën e Xhuma, duke u falur para një gjësendi, të cilin kishte marrur për Sutre. Një i ri nga fisi Beni Ebi Mu´ait deshti të kalojë para tij, kështu që Ebu Sa´idi e largoi duke e shtyrë në gjoks. I riu, shikoi përreth, mirëpo nuk pa asnjë vendkalim tjetër, përveç pëpara Ebu Sa´idit. Kështu që, ai provoi prap të kalojë para tij. Ebu Sa´idi e shtyri edhe më fuqishëm, kësaj rradhe. I riu, i mllefosur në Ebu Sa´idin, shkoi te Mervani për të ngritur padi kundër Ebu Sa´idit. Ebu Sa´idi hyri menjëherë pas tij. Kur hyri mbrenda, Mervani e pyeti: “ Çka ke me djalin e vëllaut tënd, o Ebu Sa´id?” Ebu Sa´idi tha: " E kam dëgjuar të Dërguarin e All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem), duke thënë:

" Kur ndonjëri prej jush falet, duke pasur Sutre, si mbrojtje prej njerëzve, dhe dikush provon të kalojë para jush, atëherë largojeni atë dhe nëse insiston të kalojë, atëherë luftojeni atë, sepse ai në të vërtetë është (Shejtani) i ligu.“
[Buhariu]

Në një transmetim tjetër: "Shtyeje në qafë."

Në një transmetim tjetër thuhet:

"...Provo ta ndalësh, dy herë, nëse refuzon (nuk ndalet), pastaj luftoje atë."

Në një tjetër:

"..Në të vëtetë e ke goditur Shejtanin ."
[Ibn Khuzeima]

Kanë ardhur shumë transmetime, ku për këtë (sh.p. pengimin nga kalimi) nuk kushtëzohet Sutreja.

Në një transmetim tjetër qëndron: "Në të vërtetë Shejtani është me të."

I Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem), poashtu, pengoi Shejtanin kur ai deshi t´ia prish Namazin. I Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem), poashtu, pengoi kafshën, kur ajo deshi të kalojë para tij, sikurse përmendëm më parë.

Andaj, a i cili falë Namazin, nuk duhet të lejojë të kalojë asgjë para tij, qoftë e vogël apo e madhe, qoftë njeri apo gjëtjetër. Edhe në qoftë se duhet të lëvizë përpara, derisa t´i prekë barku për Sutre, sikurse transmetohet në hadithin autentik të Dërguarit(Salallahu Alejhi ve Selem), të cilin e përmendëm më lartë.

Poashtu, nuk ka asnjë dallim mes Mekkes dhe vendeve tjera, sa i përket ndalimit të kalimit para njeriut, i cili është duke u falur. I biri i (Ibn) Omerit(All-llahu i mëshiroftë) falte Namazin në Qabe dhe nuk lejonte asnjëherë që dikush t´i kalojë pëpara. Sa i përket atij, i cili kalon në mes të safeve (rradhëve) gjatë Namazit me Xhematë, ai është i përjashtuar nga ky hukm (gjykim).

P:11 Pse ndalohet apo sulmohet njeriu, i cili kalon para atij që falet?

P: Ai, i cili provon të kalojë para atij që falet, pengohet dhe luftohet, sepse ai zvogëlon sevabet e Namazit. Ndonjëherë, ai edhe e prishë Namazin. Ibn Mesudi ka thënë:

" Nëse ndonjëri prej jush mundet ta falë Namazin, pa i kaluar dikush përpara, le të veprojë ashtu. Sepse, me të vërtetë, a ii cili kalon para atij që falet ka më pakë sevabe sesa ai para të cilit kalohet.”
[Abdur-Rezak , Ibn Ebi Shaiba]

Kjo, më tutje, ceket në hadithin e të Dërguarit (Salallahu Alejhi ve Selem):

“ (Nëse) gjendet diçka e ngjashme me (madhësinë) pjesën e prapme të deves, para jush të gjithëve, atëherë nuk ju dëmton asgjë që kalon para jush." (d.m.th. nuk ndikon në Namaz)

Andaj, njeriu, i cili provon të kalojë, pengohet dhe luftohet në bazë të urdhërimit në të mire dhe ndalimit nga e keqja. Kjo, për arsye se, nëse kalon, ai do të bënte mëkat të madh. Kështu që, ai duhet ndaluar nga ky veprim.

P:12 Thamë se, me kalimin e dikujt, ndonjëherë prishet Namazi. Pra, çka e prishë Namazin?

P: Ndër ato, të cilat prishin Namazin, me rastin e kalimit (para atij që falet) janë: (1) Shejtani (2) Qeni i zi (3) Gomari (4) Femra, e cila ka arritu moshën e pjekurisë (pubertetit).

Argument për këtë është hadithi i të Dëguarit (Salallahu Alejhi ve Selem) në lidhje me Sutren, ku ai thotë:

" Le ti afrohet afër asaj, dhe mos të lejojë që Shejtani t´ia prishë Namazin."

Dhe nga hadithi, ku thotë:

{ إن عفريتاً من الجن تفلت علي البارحة ليقطع علي الصلاة} أخرجه مسلم )

" Me të vërtetë, një Xhin i ligë më sulmoi mbrëmë, duke u përpjekur të ma prishë Namazin.”
[Muslimi]

Në një transmetim tjetër, thotë:

{ إن الشيطان أراد أن يمر بين يدي فخنقته حتى وجدت برد لسانه علي يدي } أخرجه أحمد و الطبراني و غيرهما و إسناده حسن )

" Me të vërtetë Shejtani deshti të kalojë përpara meje, andaj e shtrëngova derisa e ndjeva të ftohtit e gjuhës së tij, në dorën time.”
[Ahmedi]

Pengimi i kalimit të Shejtanit bëhet ashtu që duhet afruar afër Sutres, sikurse u cek në hadithin më lartë. Për të penguar tjerët, përdoret pengimi apo luftimi, dhe vendosja e Sutres, të formave të cilat i përmendëm më herët. I Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem) ka thënë:

{ يقطع الصلاة المرأة و الحمار و الكلب و يقي ذلك مثل مؤخرة الرحل } (أخرجه مسلم

" Gruaja, gomari dhe qeni, të gjithë e prishin Namazin ( nëse kalojnë para njeriut i cili ht duke u falur) dhe kjo pengohet me (vendosjen e) ndonjë gjësendi të ngjashëm me madhësinë e pjesës së prapme të shalës së deves (përpara jush).”
[Muslimi]

Ai, poashtu ka thënë

{ يقطع الصلاة الكلب الأسود و المرأة الحائض } (أي البالغة )

“ Namazi prishet nga (kalimi) i qenit të zi apo të gruas, të cilës i vijnë menstruacionet. (d.m.th. gruaja që ka arritur moshën e pjekurisë.)"
[Ahmedi dhe Ebu Davudi]

Transmetohet nga Abdullah Ibn Samit, se Ebu Dharri ka thënë, se ka thënë i Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem):

{ إذا قام أحدكم يصلي فإنه يستره إذا كان بين يديه مثل آخرة الرحل فإذا لم يكن بين يديه مثل آخرة الرحل فإنه يقطع صلاته الحمار والمرأة و الكلب الأسود }

" Nëse ndonjëri prej jush dëshiron të falet, ai është me të vërtetë i mbrojtur, nëse përpara tij ka diçka të ngjashme në madhësi, me pjesën e prapme të shalës së deves. Nëse nuk ka diçka të ngjashme në madhësi, me pjesën e prapme të shalës së deves, përpara tij, sidoqoftë, atëherë (kalimi i) gomarit, i gruas, apo i qenit të zi, mund ta prishë Namazin.”

Unë i thashë :” O Ebu Dherr ! Çka po e dallojka qenin e zi nga qeni i kuq apo i verdhë ?!" Ai tha: “ O djali i vëllaut tim! E pyeta të Dërguarin e All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem) mu ashtu si më pyete ti mua, dhe ai më tha:

{ الكلب الأسود شيطان } (أخرجه مسلم)

" Qeni i zi është Shejtani."
[Muslimi]

Në një transmetim tjetër qëndron:

{ تعاد الصلاة من ممر الحمار و المرأة و الكلب الأسود }( أخرجه ابن خزيمه بإسناد صحيح )

" Duhet përsëritur Namazin, me rast të kalimit të gomarit, gruas apo të qenit të zi."
[Ibn Khuzeima]

Kjo nuk vlenë, sidoqoftë, nëse këto që i përmendëm më lartë gjenden para atij që falet, mirëpo nuk lëvizin para tij. I Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem) falej duke pasur përpara shtratin, në të cilin gjendej Aishja e shtrirë në të (sikurse përmendëm në hadithin e pyetjes 13).(*6) Gjithashtu, transmetohet nga Mejmuna, gruaja e të Dërguarit (Alejhi Selam):

" I Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem) falej, derisa unë isha duke fjetur pranë tij, gjatë periudhave të mija (mestruacioneve), dhe kur bënte sexhde, rrobat etij më preknin mua.”
[ Al-Bukhari ]

P:13 A është e lejuar prekja apo shtyerja e femrës, gjatë bërjes sexhde, ashtu që sexhdeja të bëhet si duhet?

P: Po. Kjo bazohet në hadithin që transmetohet nga Aishja:

" Nuk është mire që, ju njerëz, na keni barazuar neve (grave) me qentë dhe me gomarët. S´ka dyshim se, unë e kam parë të Dërguarin e All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem) duke u falur, derisa unë isha e shtrirë në mes tij dhe Qabes, dhe kur donte të bëjë sexhde, ai m´i shtyri këmbët, e unë i tërhoqa ato." (Buhariu ).

Shiko edhe hadithin e pyetjes 12.

P:14 A ka dallim në mes mashkullit dhe femrës , (sa i përket këtyre që i përmendëm)?

P: Jo, nuk ka dallim mes mashkullit dhe femrës, sa i përket të gjitha këtyre që i përmendëm këtu. (Andaj, të gjitha rregullat vlejnë si për mashkullin, ashtu edhe për femrën) Ne marrim këtë qëndrim, për shkak të mungesës së argumenteve, të cilat vërtetojnë të kundërtën .

{ و السلام عليكم و رحمة الله و بركاته }

Kjo temë është marrur me disa detaje nga libri i Autorit:
{Rregullat mbi Sutren në Mekke dhe kudoqoftë, dhe hukmi mbi kalimin para një personi që është duke u falur }

{ أَحْكَامُ السُّتْرَةِ في مكة و غيرها . و حكم المرور بين يدي المصلي }

me përafësisht 184 faqe, në gjuhën arabe.



* Pyetja #13, bashkë me përgjigje, është shtuar nga përkthyesi. Është marrur nga Sahih´ul´Buhari:Vol. 1 / Libri 9 / Kapitulli.19

* sh.p.

(*1) “Bidat, ka kuptimin:
1 : Çdo çështje e re, e futur në fe. Kjo çështje, edhepse mund t´i gjasojë ndonjë çështjeje veçse të rregulluar në Islam, ajo në të vërtetë shkon kundër fesë. Qëllimi i atij, i cili merret me këto gjëra është të bëjë shtesa në ibadetin e tij. Kjo, mendon ai, e afron tek All-llahu (Subhanehu ve Teala).
2: Çdo gjë e shtuar në din (fe), në kundërshtim me atë, të cilën është vërtetuar se është autentike nga i Dërguari i All-llahut (Salallahu Alejhi ve Selem), qoftë në formë të diturisë, veprës apo situatës. Kjo mund t´i gjasojë ndonjë çështjeje veçse të rregulluar në Islam, ose të arsyetohet si vepër e mirë, dhe kështu bëhet pjesë e fesë dhe pjesë e rrugës së drejtë - shiqo “Ilm Usool Al-Bida” Ali Hasssan Al-Halaby fq . 24

(*2) rreth 45 cm

(*3) rreth 15 cm

(*4) e njohur si El-Bat'haa

(*5) transmetohet nga Buhariu

(*6) transmetohet nga Muslimi

(7) sh.p.